12. Tất cả các loại ân đức đều ở trên Thánh Giá, và cũng hoàn toàn chết trên Thánh Giá.

(sách Gương Chúa Giê-su)

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")

---------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

64. BÁN THỊT HEO NÁI

Đồ tể dặn đi dặn lại con trai:

- “Chút xíu nữa người ta đến mua thịt heo, tiên vàn con đừng nói đây là thịt heo nái nhé”.

Khách hàng đến, con trai liền nói:

- “Thịt chúng tôi bán không phải là thịt heo nái”.

Khách hàng nghe vậy thì trong bụng sinh nghi nên không mua nữa, ông bố nghe được như thế thì đánh cho nó một trận.

Một lúc sau lại có người khách khác đến mua thịt, nói:

- “Thịt quá dày, có phải là thịt heo nái không?”

Con trai bèn nói với ông bố:

- “Đó, bố thấy không, lẽ nào con nói với họ đây là thịt heo nái?”

(Tiếu lâm quảng ký)

Suy tư 64:

Dạy con khi còn nhỏ là phải thật thà với cha mẹ và với anh chị em trong nhà, với mọi người; khi con lớn lên ra đời làm việc thì dạy con sống phải có chữ tín với người khác…

Có một vài người Ki-tô hữu dạy con khi còn nhỏ, nhưng đến khi con khôn lớn thì không dạy nữa vì nghĩ rằng con đã lớn rồi tự nó hiểu ! Có những điều thuộc về tự nhiên theo bản năng thì không dạy nó cũng tự hiểu, nhưng để sống tốt lành là một người Ki-tô hữu thì phải dạy con cái, phải dạy con cái và tự mình phải làm gương tốt trước, dù cho con đã lớn khôn rồi, đó là trách nhiệm và là bổn phận của bậc làm cha mẹ.

Ông đồ tể dạy con nói láo vì ông thấy tiền bạc quan trọng hơn tâm hồn đơn sơ thành thật của thằng con.

Người Ki-tô hữu luôn nhớ lời Chúa Giê-su đã nghiêm khắc cảnh cáo: “Ai tiếp đón một em nhỏ như em nầy, vì danh Thầy, là tiếp đón Thầy. Nhưng ai làm cớ cho một trong những kẻ bé mọn đang tin Thầy đây phải sa ngã, thì thà treo cối đá lớn vào cổ nó mà xô cho chìm xuống đáy biển còn hơn” (Mt 17, 5-6).

Hãy cẩn thận trong việc giáo dục con cái.

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)

----------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.

Có một người trong Nhóm Mười Hai, tên là Tô-ma, cũng gọi là Đi-đy-mô, không ở với các ông khi Đức Giê-su đến. Các môn đệ khác nói với ông: “Chúng tôi đã được thấy Chúa!” Ông Tô-ma đáp: “Nếu tôi không thấy dấu đinh ở tay Người, nếu tôi không xỏ ngón tay vào lỗ đinh và không đặt bàn tay vào cạnh sườn Người, tôi chẳng có tin.” Tám ngày sau, các môn đệ Đức Giê-su lại có mặt trong nhà, có cả ông Tô-ma ở đó với các ông. Các cửa đều đóng kín. Đức Giê-su đến, đứng giữa các ông và nói: “Bình an cho anh em.” Rồi Người bảo ông Tô-ma: “Đặt ngón tay vào đây, và hãy nhìn xem tay Thầy. Đưa tay ra mà đặt vào cạnh sườn Thầy. Đừng cứng lòng nữa, nhưng hãy tin.” Ông Tô-ma thưa Người: “Lạy Chúa của con, lạy Thiên Chúa của con!” Đức Giê-su bảo: “Vì đã thấy Thầy, nên anh tin. Phúc thay những người không thấy mà tin!”

 

Camille Dalmas, trong mục Vatican Insight của Aleteia, ngày 2 tháng 7, 2026, cho biết:

Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã ban hành điều lệ mới cho Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính (ASIF) bằng một sắc lệnh vào thứ Ba, ngày 30 tháng 6 năm 2026. Cơ quan này dẫn đầu cuộc chiến chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt của Vatican. Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính giờ đây có thể hỗ trợ tất cả các thực thể của Vatican trong sứ mệnh này bằng cách hoạt động như một “hệ thống giải quyết tranh chấp thay thế” trong lĩnh vực tài chính.

Như ngài vẫn thường làm kể từ khi bắt đầu triều đại giáo hoàng của mình, Đức Leo XIV, với nền tảng về luật giáo hội, tiếp tục nâng cao tiêu chuẩn cho một số tổ chức của Vatican. Ngài làm điều này bằng cách tích hợp nhiều cải cách do Đức Giáo Hoàng Phanxicô thông qua. Vào thứ Hai, ngài đã ký một sắc lệnh được công bố vào thứ Ba, ban hành điều lệ mới cho Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính. Được thành lập bởi Đức Giáo Hoàng Bê-nê-đic-tô XVI vào năm 2010, điều lệ trước đây của tổ chức đã được Đức Giáo Hoàng Phanxicô phê chuẩn vào năm 2020.

Điều lệ được cập nhật đã tính đến một số phát triển quan trọng về mặt quy phạm. Những ví dụ đáng chú ý bao gồm tông hiến Praedicate Evangelium năm 2022, luật năm 2023 tăng cường tính minh bạch tài chính và chống rửa tiền và tài trợ khủng bố, và các quy định mới về nhân sự của Giáo triều Rô-ma ban hành năm 2025.

Mở rộng giám sát và giải quyết vấn đề

Một phát triển đáng chú ý là nhiệm vụ cảnh giác của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính đối với “việc tài trợ cho sự phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt”. Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã mở rộng quyền hạn của tổ chức để bao gồm điều này từ năm 2013, nhưng điều này lại vắng mặt một cách kỳ lạ trong điều lệ năm 2020. Khung nhiệm vụ giám sát của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính cũng được làm rõ. Giờ đây, nó bao gồm rõ ràng “tiếp nhận các báo cáo về các hoạt động đáng ngờ, phân tích hoạt động, phân tích chiến lược và hợp tác trong nước và quốc tế”.

Cho đến nay, nhiệm vụ của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính tập trung vào việc giám sát các hoạt động tài chính của Viện Công tác Tôn giáo (IOR), đôi khi được gọi một cách không chính thức và không chính xác là “Ngân hàng Vatican”. Giờ đây, cơ quan này được giao thêm các nhiệm vụ khác, đáng chú ý là hỗ trợ các cơ quan công quyền khác hoạt động trong quốc gia vi mô này. Về lý thuyết, điều này có thể bao gồm Cơ quan Quản lý Tài sản của Tòa Thánh (APSA), cơ quan tài chính chính của Vatican.

Ngoài ra, văn phòng pháp lý vụ của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính giờ đây có thể đóng vai trò là “hệ thống giải quyết tranh chấp thay thế” liên quan đến tất cả các hoạt động tài chính của Viện Công tác Tôn giáo. Văn phòng này cũng đảm bảo tôn trọng “các quyền cơ bản” trong khuôn khổ hoạt động của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính.

Tái cấu trúc lãnh đạo và tài trợ

Điều lệ mới làm rõ rằng nguồn tài trợ từ một số thực thể của Vatican sẽ do Hội đồng Kinh tế quyết định. Cơ quan này giám sát hoạt động kinh tế của Vatican và giờ đây sẽ trực tiếp giám sát Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính.

Hơn nữa, chức năng của chủ tịch và hội đồng quản trị của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính đã bị bãi bỏ. Một giám đốc và một phó giám đốc, cả hai đều do Đức Giáo Hoàng bổ nhiệm, sẽ điều hành tổ chức trong thời gian tới. Trong thời kỳ trống tòa – giai đoạn sau khi Giáo hoàng qua đời hoặc từ chức – giám đốc phải từ chức và giao quyền điều hành cho phó giám đốc.

Văn phòng Quốc vụ khanh không còn bổ nhiệm nhân sự cho tổ chức này nữa; đây hiện là trách nhiệm của giám đốc Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính. Tuy nhiên, Văn phòng Quốc vụ khanh vẫn can thiệp vào việc tuyển dụng các cố vấn, những người phải cộng tác “trên cơ sở tự nguyện”. Cuối cùng, điều lệ mới nhấn mạnh sự cần thiết phải duy trì kho lưu trữ.

Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính ban đầu được gọi là Cơ quan Thông tin Tài chính (AIF). Nó được thành lập vào cuối triều đại của Giáo hoàng Bê-nê-đic-tô XVI dưới áp lực từ Moneyval, cơ quan châu Âu chống rửa tiền và tài trợ khủng bố. Tổ chức châu Âu này đã thúc đẩy Vatican tuân thủ các chuẩn mực quốc tế. Báo cáo mới nhất của Moneyval, được công bố năm 2024, đã ca ngợi những tiến bộ mà Vatican đã đạt được trong lĩnh vực này.

Tuy nhiên, uy tín của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính đã bị tổn hại vào năm 2023 sau khi hệ thống tư pháp Vatican kết tội cựu chủ tịch René Brülhart và cựu giám đốc Tommaso Di Ruzza. Họ bị phạt vì không báo cáo và tố cáo một hoạt động bất thường trong bối cảnh vụ án được gọi là "vụ xây dựng ở London". Cả hai người đều đã kháng cáo.

 

Cha Gerald E. Murray, trong bản tin Thứ Năm, ngày 2 tháng 7 năm 2026 của The Catholic Thing, viết: Việc thánh hiến/phong chức (hai thuật ngữ này có thể dùng thay thế cho nhau) bất hợp pháp theo giáo luật cho bốn giám mục mới bởi hai giám mục thuộc Hội Thánh Piô X (SSPX), những người trước đó đã được Tổng Giám mục Marcel Lefebvre phong chức bất hợp pháp cách đây 38 năm, là một vết thương mới trên Thân Thể Mầu Nhiệm của Chúa Kitô. Hành động bất tuân ly giáo này được thực hiện trực tiếp bất chấp lời cảnh báo công khai của Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã dẫn đến việc sáu giám mục phải chịu tuyệt thông tự động (latae sententiae) đối với Giáo hội.

Trong khi tuyên bố giữ vững đức tin truyền thống của Giáo Hội Công Giáo, các giám mục mới bị tước quyền đã ngang nhiên gạt bỏ những gì Giáo Hội Công Giáo luôn dạy con cái mình, đó là bản chất phẩm trật của Công Giáo bao gồm giáo lý dạy rằng Đức Giáo Hoàng là Quyền lực Tối cao mà tất cả người Công Giáo phải vâng phục. Sự vâng phục đó, không cần phải nói, bao gồm việc không phong chức giám mục khi Đức Giáo Hoàng cấm việc phong chức như vậy.

Nói một cách đơn giản, Đức Giáo Hoàng là người kế vị Thánh Phêrô, Đại diện của Chúa Kitô. Ngài cai quản Giáo hội. Việc vâng phục quyết định của ngài về việc ai được phép hoặc không được phép nhận chức giám mục là cần thiết nếu muốn giữ vững đức tin Công Giáo.

Tòa Thánh đã chỉ thị cho Hội Thánh Pi-ô X hồi đầu năm nay không được tiến hành việc phong chức giám mục bất hợp pháp vào ngày 1 tháng 7. Hội Thánh Pi-ô X đã bác bỏ chỉ thị này. Sự bất tuân này đối với Đức Giáo Hoàng Leo là một hành vi bất tuân nghiêm trọng mà Tòa Thánh đánh giá là hành vi ly giáo, liên quan đến “sự từ chối phục tùng Giám mục tối cao” (điều 751) bằng cách thực hiện một hành vi bị cấm bởi luật giáo hội, cụ thể là việc phong chức giám mục mà không có sự ủy quyền của Giáo hoàng (điều 1387). Những việc phong chức giám mục này không chỉ đơn thuần là thiếu sự ủy quyền của Đức Giáo Hoàng, mà còn là sự bất tuân rõ ràng, trực tiếp thách thức Đức Giáo Hoàng Leo.

Trước thềm các cuộc tấn phong bất hợp pháp, Đức Giáo Hoàng Leo đã viết thư cho Cha Davide Pagliarani, Bề trên Tổng quyền của Hội Thánh Pi-ô X:

Với tấm lòng của người cha, và ý thức được trách nhiệm mà Chúa đã giao phó cho tôi với tư cách là Người kế vị Thánh Tông đồ Phêrô, tôi viết thư cho cha và, thông qua cha, cho các giám mục, linh mục, chủng sinh và các tín hữu có liên hệ với Hội huynh đệ linh mục Thánh Piô X… Đầy tình yêu thương Kitô giáo, tôi hết lòng khẩn cầu và xin cha: xin hãy quay trở lại! Tôi khuyên cha hãy cân nhắc kỹ lưỡng lợi ích thiêng liêng của các tín hữu, bởi vì hành động ly giáo mà cha sắp thực hiện sẽ tước đoạt khỏi họ việc lãnh nhận hợp lệ và, trong một số trường hợp, thậm chí là thành sự các Bí tích mà họ yêu mến và tìm kiếm để được thánh hóa.

Đức Giáo Hoàng có thẩm quyền xác định điều gì cấu thành một hành động ly giáo, và ngài đã làm như vậy. SSPX không có thẩm quyền để phản bác hoặc phớt lờ phán quyết này của Đức Giáo Hoàng.

Cha Pagliarani đáp lại: “Nghịch lý thay, trong hoàn cảnh hiện tại, chúng con tin rằng bổn phận của chúng con là làm mọi điều có thể để vá lại chiếc áo không đường may của Chúa Kitô, bị xé rách bởi những thế lực và áp lực không tương thích với tinh thần Công Giáo đích thực.” Thật nghịch lý! Bề trên Tổng quyền của Hội Thánh Pi-ô X lại tuyên bố một cách khó tin rằng Hội Thánh Pi-ô X sẽ “vá lại chiếc áo không đường may của Chúa Kitô.”

Không, họ xé rách chiếc áo đó bằng cách phạm phải điều mà ông biết Tòa Thánh đã coi là hành vi ly giáo. Điều này giống như một đội quân tuyên bố phải phá hủy một ngôi làng do kẻ thù chiếm giữ để cứu lấy nó.

Tại sao điều này lại xảy ra? Hội Thánh Pi-ô X muốn tiếp tục phong chức linh mục cử hành Thánh lễ La-tinh Truyền thống (TLM) trong khi từ chối trở lại hiệp thông trọn vẹn với Đức Giáo Hoàng và Giáo hội. Hội này tuyên bố rằng tình trạng cần thiết trong Giáo hội cho phép họ phong chức giám mục mới mà không bị khiển trách. Họ cần một số giám mục trẻ hơn, họ nói, để cho phép họ tiếp tục phong chức linh mục mới trong những năm tới.

Nếu Hội Thánh Pi-ô x hoàn toàn hiệp thông với Giáo hội, bất cứ giám mục nào cũng sẽ sẵn lòng thụ phong cho các chủng sinh của Hội Thánh Pi-ô X. Thay vào đó, Hội Thánh Pi-ô X lại càng củng cố thêm tinh thần ly khai nguy hiểm. Việc thụ phong giám mục mới trái với ý muốn của Đức Giáo Hoàng chỉ là hành động cần thiết để cung cấp linh mục mới cho Hội Thánh Pi-ô X nếu họ dự định tiếp tục hoạt động tách biệt khỏi Tòa Thánh. Rõ ràng là họ không thấy mình có khả năng trở lại hiệp thông trọn vẹn trong thời gian tới.

Sau các cuộc thụ phong giám mục ly giáo năm 1988 do Tổng giám mục Lefebvre thực hiện, Tòa Thánh đã cho phép thụ phong linh mục cho Hội Linh mục Thánh Phêrô, Viện Chúa Kitô Vua và Viện Mục Tử Nhân Lành – tất cả đều cử hành Thánh lễ La-tinh Truyền thống. Hiệp thông trọn vẹn và vâng phục Giám mục Rô-ma không phải là một thực hành tùy ý mà bất cứ nhóm nào trong Giáo hội có thể gạt bỏ, đặc biệt là một nhóm công khai khẳng định, như Hội Thánh Pi-ô x, rằng họ hoàn toàn là Công Giáo và phục tùng Quyền tối cao của Giáo hội.

Theo đánh giá của tôi, Hội Thánh Pi-ô X đã sử dụng thông báo ngày 2 tháng 2 về việc tấn phong giám mục vào ngày 1 tháng 7 như một chiến thuật, nhằm buộc Tòa Thánh phải đồng ý với tất cả các điều khoản. Họ trì hoãn việc thụ phong giám mục với hy vọng Tòa Thánh sẽ muốn tránh một cuộc ly giáo bằng mọi giá. Tòa Thánh đề nghị tiếp tục thảo luận tín lý với Hội Thánh Pi-ô X nhưng chỉ khi mối đe dọa tấn phong giám mục được rút lại. Hội Thánh Pi-ô X đã không đồng ý với điều này. Việc đòi hỏi được lắng nghe từ Tòa Thánh mà không đồng ý với một điều kiện rất hợp lý – “ngừng đe dọa một hành động bất tuân nghiêm trọng nếu Đức Giáo Hoàng Leo không cho các ông điều các ông muốn” – rõ ràng không phải là biểu hiện của sự phục tùng hiếu thảo đối với người kế vị Thánh Phêrô.

Tất cả điều này sẽ dẫn đến đâu?

Hội Thánh Pi-ô x càng hoạt động bất chấp Tòa Thánh, tinh thần ly khai càng ăn sâu trong Hội Thánh Pi-ô x và trong giới tu sĩ và giáo dân tham dự Thánh lễ của họ. Điều này sẽ dẫn đến sự thù địch lớn hơn đối với những người Công Giáo làm tròn bổn phận phục tùng quyền uy của Giáo hoàng.

Các giám mục Hội Thánh Pi-ô x bị vạ tuyệt thông sẽ được nhiều người ủng hộ coi là những giám mục Công Giáo đáng tin cậy duy nhất. Đức Giáo Hoàng và các giám mục hiệp thông trọn vẹn với ngài có thể sẽ bị coi là trở ngại cho việc thúc đẩy sứ mệnh của Giáo hội. Đây là mối nguy hiểm nảy sinh từ việc tự tách mình khỏi sự phục tùng cần thiết mà mỗi người Công Giáo phải dành cho Người kế vị Thánh Phêrô. Người Công Giáo được kêu gọi sống dưới quyền Thánh Phêrô, chứ không phải chống lại Thánh Phêrô.

Hội Thánh Pi-ô X (Hội Thánh Pi-ô x) tuyên bố rằng những rối loạn về giáo lý trong Giáo hội biện minh cho việc họ bất chấp thẩm quyền của Giám Mục Rô-ma. Tôi nhớ đến điều mà giáo sư đại học của tôi đã nói trong một khóa học về Lịch sử Hiến pháp của Châu Âu thời Trung cổ: “Tất cả đều quy về câu hỏi này: Ai mới là người chịu trách nhiệm ở đây?” Hội Thánh Pi-ô x cần tự hỏi mình: Chúa Kitô đã đặt ai làm người lãnh đạo Giáo hội? Thánh Phêrô và những người kế vị ngài, hay một người khác?

Một khía cạnh thiết yếu của câu chuyện này là sự thiếu tin tưởng rõ ràng vào sự quan phòng của Thiên Chúa từ phía Tổng Giám mục Lefebvre và những người theo ông. Hãy nhớ rằng vào năm 1988, Tòa Thánh đã đề nghị phong chức giám mục cho một thành viên của Hội Thánh Pi-ô x nếu Tổng Giám mục Lefebvre đồng ý hòa giải với Tòa Thánh. Đây là một sự thỏa hiệp bất thường, bởi vì một hội dòng linh mục như Hội Thánh Pi-ô x không yêu cầu phải có giám mục là thành viên để thực hiện các nghi lễ thụ phong.

Tổng giám mục Lefebvre đã ký một thỏa thuận nhưng đã bội ước vào ngày hôm sau. Sau đó, ông nói rằng ông rất phiền lòng vì Tòa Thánh đã yêu cầu ông đệ trình thêm tên các ứng cử viên cho chức giám mục sau khi ông đã thông báo cho Tòa Thánh về người mà ông cho là nên được thụ phong giám mục. Ông muốn kiểm soát ai sẽ là giám mục kế nhiệm ông. Điều đó không hoạt động như vậy trong Giáo Hội Công Giáo. Giáo hoàng đưa ra sự lựa chọn bởi vì ngài là Quyền lực Tối cao trong Giáo hội.

Tất cả chúng ta phải tin tưởng vào sự quan phòng của Chúa. Dom Hubert van Zeller đã viết: “Từ ‘quan phòng’… có nghĩa là ‘nhìn thấy trước’. [Chúa] nhìn thấy trước điều gì là tốt nhất cho chúng ta, và chúng ta chấp nhận những gì Người gửi đến.” Hội Thánh Pi-ô x đã thể hiện một sự thiếu tin tưởng đáng buồn vào ân huệ quan phòng của Chúa dành cho những người thực hiện ý muốn của Người, bao gồm cả việc phục tùng thẩm quyền do Chúa thiết lập của Người kế vị Thánh Phêrô.

Nguyện xin Chúa dẫn dắt những mục tử lạc lối trở về sự hiệp thông trọn vẹn với sự vâng phục tuyệt đối đối với vị Đại diện của Chúa Kitô.

 

Daniel Esparza, trong bản tin của ngày 07/02/2026, cho hay: Hội Thánh Pi-ô X đã tấn phong bốn giám mục mà không có sự cho phép của Đức Giáo Hoàng vào ngày 1 tháng 7. Theo luật giáo hội, việc vạ tuyệt thông là tự động. Sắc lệnh của Rome vào ngày hôm sau chỉ ghi nhận điều đó.

Sáu giám mục của Hội Thánh Pi-ô X bị vạ tuyệt thông sau các lễ tấn phong giám mục trái phép được tổ chức vào ngày 1 tháng 7 tại Écône, Thụy Sĩ. Một sắc lệnh được Bộ Giáo lý Đức tin công bố vào ngày hôm sau không áp đặt hình phạt — theo luật giáo hội, vạ tuyệt thông latae sententiae có hiệu lực tự động vào thời điểm hành vi được thực hiện. Sự can thiệp của Rome mang tính xác nhận, chứ không phải trừng phạt.

Việc thánh hiến diễn ra trái với ý muốn rõ ràng của Đức Giáo Hoàng Leo XIV, người đã viết thư cho Hội Thánh vào ngày 30 tháng 6 yêu cầu không tiến hành việc này, cảnh báo về một “tội lỗi cực kỳ nghiêm trọng”, và người đã công khai nói vào ngày 16 tháng 6: “Đừng làm điều này. Chúng ta hãy cố gắng sống trong sự hiệp thông trong Giáo hội. Nhưng đó là sự lựa chọn của họ.”

Hội Thánh Pi-ô X cho biết khoảng 17,000 người từ 70 quốc gia đã tham dự buổi lễ ngoài trời tại khuôn viên chủng viện của Hội. Một trận mưa như trút nước đã trút xuống đám đông khi bánh thánh được thánh hiến; đến khi Thánh lễ kết thúc, mặt trời đã trở lại.

Sắc lệnh, được ký bởi Hồng Y Víctor Manuel Fernández, Bộ trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, cùng với Tổng Giám mục John J. Kennedy, Thư ký Ban Kỷ luật, và Đức ông Armando Matteo, Thư ký Ban Giáo lý, có lý lẽ giáo luật rõ ràng. “Bất chấp những lời cảnh cáo gửi đến Bề trên Tổng quyền của Hội Thánh Pi-ô X,” văn bản nêu rõ, Giám mục Alfonso de Galarreta, “đã thực hiện một hành vi ly giáo thông qua việc tấn phong giám mục cho bốn linh mục, mà không có sự ủy quyền của Đức Giáo Hoàng và trái với ý muốn của Giám Mục Tối cao, do đó tự động phải chịu các hình phạt được quy định trong điều 1387 và điều 1364 §1 của Bộ luật Giáo luật năm 2021.”

Sắc lệnh sau đó chính thức tuyên bố: “Giám mục Alfonso de Galarreta, Pascal Schreiber, Michael Goldade, Michel Poinsinet de Sivry và Marc Hanappier tự động phải chịu vạ tuyệt thông tự động dành riêng cho Tòa Thánh.” Đối với Giám mục Bernard Fellay — người từng bị vạ tuyệt thông một lần vào năm 1988 cùng với ba giám mục khác được tấn phong bởi Tổng Giám mục Marcel Lefebvre, một vạ tuyệt thông được Đức Benedict XVI bãi bỏ vào năm 2009 — sắc lệnh nêu rõ rằng vì đã “tham gia trực tiếp vào nghi lễ phụng vụ với tư cách là người đồng tấn phong, do đó công khai tán thành hành vi ly giáo, ông đã phải chịu vạ tuyệt thông tự động theo quy định tại điều 1364 §1 của Bộ luật Giáo luật năm 2021.”

Sắc lệnh kết thúc bằng một lời cảnh báo trực tiếp đối với toàn thể thành viên của Hội: “Các giáo sĩ và tín hữu giáo dân được cảnh báo không nên tán thành sự ly giáo của Hội Thánh Pi-ô X, vì họ sẽ tự động phải chịu hình phạt vạ tuyệt thông tự động.”

Một ghi chú giải thích kèm theo sắc lệnh nêu rõ rằng “nhiều nỗ lực” để đưa Hội trở lại sự hiệp thông trọn vẹn “đã chứng tỏ là vô ích” và tình hình đã “trở nên tồi tệ hơn” với các lễ tấn phong mới — biện minh cho việc sử dụng chính thức từ “ly giáo”, điều mà chính Hội bác bỏ.

Cha Davide Pagliarani, Bề trên Tổng quyền của Hội Thánh Pi-ô X, đã khẳng định trong bài giảng của mình tại Écône rằng Hội phải đối diện với một “tình thế tiến thoái lưỡng nan” giữa lòng trung thành với đức tin và sự hiệp thông với Giáo hội, thực chất là bác bỏ cách Đức Giáo Hoàng coi hành động này là sự đoạn tuyệt với Giáo hội.

Các đặc ân được Đức Giáo Hoàng Phanxicô ban cho vào năm 2015 và 2017 cho phép các linh mục Hội Thánh Pi-ô X cử hành bí tích giải tội và hôn lễ hiện nay đã bị vô hiệu. Trong số các tín hữu giáo dân — Hội tuyên bố có khoảng 600,000 thành viên trên toàn thế giới — hình phạt chỉ áp dụng cho những người chính thức và có ý thức tuân theo sự ly giáo chứ không phải sự hiệp thông với Rôma. Những người tham dự Thánh lễ của Hội Thánh Pi-ô X mà không có ý thức bác bỏ thẩm quyền của Giáo hoàng thì ở trong một tình trạng giáo luật khác.

Sắc lệnh kết thúc bằng tuyên bố rằng Giáo hội sẵn sàng chào đón trở lại “với tình cảm chân thành” tất cả những ai mong muốn trở lại sự hiệp thông trọn vẹn, và mời gọi họ liên hệ với sứ quán Tòa Thánh gần nhất.

 

Ý nguyện cầu nguyện tháng Bảy của Đức Giáo Hoàng: 'Cầu cho sự tôn trọng sự sống con người'

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV công bố ý nguyện cầu nguyện cho tháng Bảy, và mời gọi các tín hữu Công Giáo cầu nguyện 'cho sự tôn trọng sự sống con người', để tất cả mọi người có thể 'nhận ra và bảo vệ giá trị độc nhất vô nhị và không thể lặp lại của mỗi con người'.

(Tin Vatican - Deborah Castellano Lubov)

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã kêu gọi các tín hữu Công Giáo trên toàn thế giới cùng ngài cầu nguyện trong tháng Bảy này cho sự tôn trọng sự sống con người.

Ngài đã phát hành video “Cầu nguyện cùng Đức Giáo Hoàng” hàng tháng vào thứ Năm, do Mạng lưới Cầu nguyện Toàn cầu của Đức Giáo Hoàng sửa soạn.

Trong ý nguyện, Đức Giáo Hoàng nhấn mạnh rằng Thiên Chúa đã tạo dựng mỗi người chúng ta trong tình yêu thương và kêu gọi chúng ta sống trọn vẹn.

"Mỗi người là một món quà thiêng liêng phản chiếu dung nhan Chúa," ngài nói, "từ giây phút đầu hiện hữu cho đến hơi thở cuối cùng của cuộc hành trình trên dương gian."

"Hôm nay," ngài tiếp tục, "chúng ta cầu xin ơn để nhận ra và bảo vệ giá trị độc nhất vô nhị và không thể lặp lại của mỗi người chúng ta."

Chào đón sự sống vô điều kiện

ĐGH bày tỏ mong muốn chúng ta học cách “chào đón sự sống vô điều kiện”, “chăm sóc dịu dàng những yếu đuối”, “đồng hành cùng mỗi giai đoạn với lòng tôn trọng”, và “can đảm bảo vệ những người không có tiếng nói”.

Đức Giáo Hoàng Lêô cầu xin Chúa tha thứ cho chúng ta khi chúng ta rơi vào sự thờ ơ hoặc vào văn hóa bỏ rơi, và khi chúng ta không nhìn thấy nơi người khác một con người đáng được yêu thương.

“Xin ban cho chúng con một trái tim mới, luôn sẵn sàng chọn sự sống”, ngài nói, “và đôi bàn tay quảng đại bảo vệ nó bằng những hành động cụ thể”.

Đức Giáo Hoàng cầu xin Chúa giúp Giáo Hội trở thành chứng nhân sống động của Tin Mừng sự sống, “một mái nhà rộng mở nơi mọi sự sống được tôn vinh, nơi không còn ai cảm thấy bị bỏ rơi, và nơi phẩm giá luôn được tôn trọng và bảo vệ”.

Cuối cùng, Đức Giáo Hoàng Lêô kết luận bằng cách khẩn cầu Chúa Giêsu giúp chúng ta yêu thương sự sống như Ngài, “với lòng dịu dàng, trung thành và hiến dâng”.

“Nguyện xin cho chúng ta không sống bằng lời nói mà bằng hành động, để mỗi sự sống con người đều đáng được trân quí và hiến dâng trọn vẹn chính mình cho sự sống ấy”.

Mạng lưới Cầu nguyện Toàn cầu của Đức Giáo Hoàng

Được thành lập năm 1844 với tên gọi Tông đồ Cầu nguyện, Mạng lưới Cầu nguyện Toàn cầu của Đức Giáo Hoàng là một Công trình Giáo hoàng được giao phó cho Dòng Tên.

Vào tháng 12 năm 2020, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã thành lập Chương trình Giáo hoàng này như một Tổ chức của Vatican và phê chuẩn điều lệ vào tháng 7 năm 2024.

Mạng lưới hiện có hơn 92 quốc gia, tạo thành một cộng đồng tâm linh gồm hơn 22 triệu người sống hằng ngày với lòng sẵn lòng phục vụ sứ mệnh của Chúa.

Trọng tâm sứ mệnh của Mạng lưới là các ý nguyện cầu nguyện hàng tháng của Đức Giáo Hoàng, mời gọi các thành viên tập trung vào những thách đố cấp bách mà nhân loại và sứ mệnh của Giáo hội đang đối diện.

 

1. Tướng Syrsky khẳng định bản đồ Nga cho thấy những bước tiến giả tạo nhằm làm hài lòng cấp trên.

Tổng tư lệnh quân đội Ukraine, Oleksandr Syrsky, cho biết Nga chỉ có thể bị buộc phải thay đổi đường lối khi hậu quả của chiến tranh lan đến lãnh thổ của họ và xã hội Nga bắt đầu cảm nhận trực tiếp cái giá phải trả.

Trong một cuộc phỏng vấn độc quyền với nhà báo Yevhen Plinsky của TSN, được công bố hôm Thứ Năm, 02 Tháng Bẩy, Tướng Syrsky đã thảo luận về chiến lược trên chiến trường của Ukraine, chiến dịch gây áp lực lên ngành dầu mỏ của Nga, mối đe dọa từ Belarus, cải cách quân sự, việc di tản y tế và thách thức của việc luân chuyển quân đội trên tiền tuyến.

Khi cuộc xâm lược toàn diện bắt đầu, Ukraine vẫn hy vọng rằng việc cho người Nga thấy sự thật về cuộc chiến của Mạc Tư Khoa có thể khiến họ bị sốc và phản đối. Nhưng theo Tướng Syrsky, đường lối đó đã không hiệu quả.

Kể từ đó, Ukraine đã chuyển sang các công cụ khác – gây áp lực kinh tế, cô lập và "làm suy yếu" dần dần ngành dầu mỏ của Nga.

"Tôi nghĩ đây là cách hiệu quả nhất," Tướng Syrsky nói, đề cập đến những cú sốc kinh tế và xã hội bên trong nước Nga. "Đó là khi chiến tranh lan đến lãnh thổ của họ, khi họ cảm nhận được thực tế của cuộc chiến ngay trên chính da thịt mình."

Theo vị chỉ huy cao cấp nhất của Ukraine, chỉ khi đó một phần xã hội Nga mới bắt đầu hiểu rằng chiến tranh không chỉ là tuyên truyền trên truyền hình, mà là một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày, an ninh và nguồn cung cấp thiết yếu.

"Và điều này đã có hiệu quả rồi," Syrsky nhấn mạnh. "Chúng ta thấy tâm trạng của người dân đang thay đổi như thế nào, sự chỉ trích đối với giới lãnh đạo, và đối với cá nhân Putin, đang gia tăng gấp nhiều lần. Chúng ta cũng thấy nhiều lời kêu gọi hơn để chấm dứt ‘chiến dịch quân sự đặc biệt’ này."

Khi được hỏi về bộ chỉ huy quân sự Nga và Tổng Tham mưu trưởng Valery Gerasimov, Syrsky đã so sánh cuộc chiến với một ván cờ – nhưng Ukraine bắt đầu với ít quân hơn.

"Nếu so sánh với một ván cờ, chúng ta bắt đầu ván cờ này với ít lực lượng và phương tiện hơn trên chiến trường. Kẻ thù đông hơn chúng ta về hầu hết mọi mặt."

Mặc dù Nga ban đầu chiếm ưu thế, Ukraine đã xoay sở để cân bằng thế trận.

"Mặc dù họ có ưu thế tuyệt đối về tổng thể, chúng tôi vẫn xoay xở để cân bằng lực lượng," tổng tư lệnh nhấn mạnh.

Ông cho rằng thành công đó là nhờ lòng dũng cảm, sự kiên cường và chủ nghĩa anh hùng của các binh sĩ Ukraine, cũng như hệ thống chỉ huy mạnh mẽ hơn và các cuộc cải cách được thực hiện trong suốt cuộc chiến, bao gồm cả cuộc cải cách quân đoàn đang diễn ra của Ukraine.

Tướng Syrsky cho biết Ukraine đang mở rộng lực lượng hệ thống điều khiển từ xa và tăng cường thành phần máy bay điều khiển từ xa trong nhiều đơn vị. Trong một số trường hợp, các tiểu đoàn hệ thống điều khiển từ xa đã được mở rộng thành trung đoàn, làm tăng đáng kể khả năng chiến đấu của họ.

Bản đồ của Nga cho thấy những bước tiến sai lệch.

Tổng tư lệnh cho biết Ukraine nhận được thông tin chiến trường gần như theo thời gian thực và duy trì quyền kiểm soát liên tục đối với các khu vực trọng yếu của mặt trận.

"Chúng tôi liên tục theo dõi tình hình, liên tục làm rõ lập trường, xem xét bản đồ và kiểm tra chi tiết mọi thứ đang diễn ra," ông nói.

Tướng Syrsky lập luận rằng Ukraine có lợi thế lớn so với Nga về tốc độ và phẩm chất thông tin chiến trường. Các chỉ huy Ukraine cũng có thể thấy rằng bản đồ của Nga thường hiển thị những kết quả không hề tồn tại.

Theo ông, các đơn vị Nga có một phương pháp nổi tiếng để phóng đại thành quả: nếu ba binh sĩ tiến vào vùng ngoại ô của một khu dân cư, ngay cả khi sau đó họ bị đẩy lùi, báo cáo vẫn có thể đánh dấu khu vực đó là đã tiến vào – và bản đồ của Nga sau đó có thể tô màu khu dân cư đó là đã bị tạm chiếm.

Ông mô tả đây là một đặc điểm đặc trưng của các sở chỉ huy Nga, từ cấp sư đoàn đến Bộ Tổng tham mưu, nơi các chỉ huy tự tạo ra một bức tranh méo mó về chính mình.

"Và điều đó rất tốt cho chúng ta," Tướng Syrsky nói thêm.

Nga thống kê thiệt hại nhưng không coi trọng mạng sống.

Tướng Syrsky cho biết giới lãnh đạo quân sự Nga nhận thức được những tổn thất thực sự của mình, nhưng họ nhìn nhận vấn đề này với một tư duy rất khác so với Ukraine.

"Họ có một nguồn lực khổng lồ," ông nói, chỉ vào cơ sở huy động của Nga, tù binh được sử dụng làm nhân lực và lính đánh thuê nước ngoài như những nguồn bổ sung để tăng cường quân số cho quân đội.

Theo tổng tư lệnh quân đội Ukraine, Mạc Tư Khoa không coi trọng mạng sống con người, điều này cho phép các chỉ huy Nga coi thương vong lớn là điều chấp nhận được.

"Nhiều hay ít tổn thất – họ đều giải quyết vấn đề này khá bình tĩnh," Tướng Syrsky nói. "Đây là những chỉ số không gây ra cảm xúc mạnh mẽ ở họ."

Đồng thời, ông nhấn mạnh rằng Nga đã thổi phồng tổn thất của Ukraine "lên nhiều lần", trong khi Ukraine mới nhìn thấy thực tế trên chiến trường.

[Kyiv Post: Syrsky: Russian Maps Show False Advances to Please Top Command]

2. Hải quân Mỹ cho biết trực thăng bị rơi ở Biển Ả Rập, một thành viên phi hành đoàn mất tích.

Theo Bộ Tư lệnh Hải quân Trung tâm Hoa Kỳ, ba thành viên trong phi hành đoàn bốn người của trực thăng MH-60S Sea Hawk đã được cứu sống trên biển sau một vụ "hạ cánh khẩn cấp xuống nước" ở Biển Ả Rập vào sáng sớm thứ Tư.

Cuộc tìm kiếm thành viên phi hành đoàn thứ tư và cũng là người cuối cùng vẫn đang tiếp diễn.

Quân đội cho biết "không có dấu hiệu" nào cho thấy trực thăng bị bắn hạ do hành động thù địch. Trực thăng này thuộc tàu USS George HW Bush.

"Ba trong số bốn thành viên phi hành đoàn của trực thăng đã được cứu sống và đang trong tình trạng ổn định trên tàu George HW Bush", Bộ Tư lệnh Hải quân Trung tâm Hoa Kỳ cho biết. "Các phương tiện của Hải quân Hoa Kỳ trong khu vực hiện đang tìm kiếm thành viên phi hành đoàn còn lại vẫn đang mất tích."

Vụ việc xảy ra vào khoảng 3:30 sáng giờ miền Đông Hoa Kỳ, tức khoảng 11 giờ sáng giờ địa phương Iran.

Hàng Không Mẫu Hạm USS George HW Bush đã hiện diện ở Trung Đông từ cuối tháng Tư. Đây là một trong hai Hàng Không Mẫu Hạm còn lại trong khu vực. Mặc dù Mỹ đã dỡ bỏ lệnh phong tỏa đối với các tàu thuyền ra vào eo biển Hormuz, nhưng nước này vẫn duy trì sự hiện diện quân sự đáng kể.

Tính đến giữa tháng 5, lần cập nhật cuối cùng được trình lên Quốc hội, Mỹ đã mất 42 máy bay cánh cố định hoặc trực thăng trong Chiến dịch Epic Fury.

Điều đó không bao gồm vụ trực thăng Apache của Mỹ bị máy bay điều khiển từ xa của Iran bắn hạ hồi đầu tháng Sáu. Hai thành viên phi hành đoàn trên chiếc trực thăng đó đã được giải cứu. Vụ việc đó đã khiến Mỹ tiến hành các cuộc "tấn công tự vệ" chống lại Iran.

[CBSNews: U.S. helicopter goes down in Arabian Sea, crew member missing, Navy says]

3. Niềm tin vào Putin giảm xuống mức thấp nhất kể từ khi chiến tranh Ukraine bắt đầu.

Theo các cuộc thăm dò dư luận, Vladimir Putin đang phải đối mặt với sự sụt giảm đột ngột về lòng tin trong cử tri Nga, trong bối cảnh người dân Nga đang phải vật lộn với tình trạng thiếu nhiên liệu, mất mạng internet và nền kinh tế suy yếu do cuộc xâm lược toàn diện Ukraine của ông gây ra.

Do những hạn chế ở Nga, nơi việc bất đồng chính kiến có thể dẫn đến án tù, các cuộc thăm dò dư luận nhà nước thường được xem xét một cách thận trọng.

Tuy nhiên, chúng có thể cung cấp cái nhìn tổng quan về các xu hướng và một cuộc khảo sát mới cho thấy Putin phải đối phó với sự bất mãn ngày càng gia tăng khi chỉ còn chưa đầy ba tháng nữa là đến cuộc bầu cử quốc hội vào tháng 9, cuộc bầu cử nhiều khả năng sẽ được tổ chức để có lợi cho đảng cầm quyền Nước Nga Thống nhất.

Cuộc thăm dò dư luận do NOM (Quỹ Dư luận) thân Điện Cẩm Linh thực hiện với 1.500 người đủ tuổi đi bầu cử trên khắp 51 khu vực của Nga vào ngày 21 tháng 6 cho thấy 69% số người được hỏi tin tưởng Putin - giảm 5 điểm phần trăm so với ngày 14 tháng 6. Đây là mức thấp nhất đối với tổng thống Nga kể từ khi ông bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện và giảm mạnh so với mức 82% mà ông đạt được 12 tháng trước.

Mức độ không tin tưởng vào Putin đã tăng ba điểm phần trăm trong một tuần, lên 18%, một sự gia tăng đáng kể so với con số 10 đến 11% được ghi nhận vào cùng kỳ năm ngoái.

Tỷ lệ ủng hộ cách Putin điều hành công việc cũng giảm xuống còn 71%, giảm bốn điểm phần trăm trong một tuần, và mặc dù trước đây tỷ lệ này đã từng ở mức đó, nhưng theo thời gian, con số này đã giảm trong sáu tháng qua, từ 82% vào tháng 9 năm 2025.

Một cuộc thăm dò dư luận khác của nhà nước, Vtsiom, ghi nhận kết quả khả quan hơn một chút cho Putin, với tỷ lệ ủng hộ đạt 70,4% trong tuần từ ngày 15 đến ngày 21 tháng 6 năm 2026, tăng 2,7% so với tuần trước.

Tuy nhiên, tờ Financial Times đưa tin rằng điều này chỉ xảy ra sau khi công ty thăm dò dư luận bắt đầu đưa thêm hình thức thăm dò trực tiếp, có lẽ nhằm mục đích ngăn chặn sự bất đồng chính kiến công khai.

Thông tin này được đưa ra cùng lúc với một cuộc thăm dò riêng biệt của Gallup cho thấy 60% người Nga cho rằng điều kiện kinh tế đang xấu đi, lần đầu tiên trong 20 năm quan điểm này được đa số người dân bày tỏ, vượt qua mức cao nhất trước đó là 50% vào năm 2021 trong thời kỳ đại dịch COVID-19.

Nền kinh tế thời chiến của Nga, vốn được hỗ trợ bởi chi tiêu quốc phòng cao, đang cho thấy dấu hiệu chậm lại khi chính phủ hạ dự báo tăng trưởng năm 2026 từ 1,3% xuống 0,4%, bất chấp giá dầu toàn cầu tăng cao do chiến tranh Iran.

Tình trạng thiếu hụt lao động trầm trọng cũng là nguyên nhân gây ra lạm phát.

"Theo thống kê của Gallup công bố hôm thứ Ba, quan điểm của người Nga về thị trường việc làm thường tương quan chặt chẽ với tỷ lệ thất nghiệp. Nhưng hiện tại, nhận thức còn tồi tệ hơn so với năm 2026, phản ánh sự bi quan về kinh tế trên toàn quốc."

Putin thừa nhận có vấn đề

Cuộc thăm dò dư luận được tiến hành trước bài phát biểu của Putin trước Đại hội đảng Nước Nga Thống nhất hôm Chúa Nhật, trong đó ông đề cập đến tình trạng thiếu nhiên liệu do các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng nhằm làm suy yếu cỗ máy chiến tranh của Mạc Tư Khoa.

Hôm Chúa Nhật, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cho biết máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công vào các nhà máy lọc dầu ở các vùng Krasnodar và Yaroslavl của Nga. Theo dữ liệu do tờ The Moscow Times phân tích, việc phân phối nhiên liệu theo định mức đã được áp dụng tại ít nhất 56 khu vực của Nga, bao gồm cả Mạc Tư Khoa.

Putin nói với phóng viên truyền hình nhà nước Nga rằng những cuộc tấn công như vậy "gây ra vấn đề" và rằng đang có tình trạng thiếu nhiên liệu nhưng không đến mức nghiêm trọng.

Tuy nhiên, những bình luận của ông được đưa ra trong bối cảnh người dân phàn nàn trên mạng xã hội về những hàng dài người xếp hàng tại các trạm xăng, đặc biệt là ở Crimea bị tạm chiếm, khu vực mà Kyiv đang cố gắng cô lập bằng các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa. Cũng có sự phẫn nộ về tình trạng mất mạng internet ở Mạc Tư Khoa và các thành phố khác, làm dấy lên lo ngại về một cuộc đàn áp kỹ thuật số.

Ngày càng có nhiều lời phàn nàn về giá xăng tăng nhanh và một số chính quyền địa phương cũng như các nhà bán lẻ lớn vẫn còn do dự trong việc thực hiện phân phối xăng theo định mức.

Trong bài phát biểu hôm Chúa Nhật, Putin nói rằng Điện Cẩm Linh đang giải quyết những thách thức kinh tế thời chiến của Nga và sẽ hoàn thành tất cả các nghĩa vụ xã hội, những phát ngôn này có thể cho thấy ông nhận thức được những vấn đề mà người dân Nga bình thường đang phải đối mặt.

Đáng chú ý là đảng cầm quyền Nước Nga Thống nhất lần đầu tiên chính thức tuyên bố là đảng của Putin kể từ năm 2007, theo hãng tin độc lập Meduza.

Putin không phải là thành viên của đảng này, mặc dù ông có mối quan hệ mật thiết với đảng. Tuy nhiên, một bích chương tranh cử được công bố hôm Chúa Nhật cho thấy hình ảnh của ông bên cạnh khẩu hiệu "Nước Nga Thống nhất là đảng của tổng thống" và "Ủng hộ Putin là điều tối thiểu".

[Newsweek: Trust in Putin Falls To Lowest Level Since Ukraine War Began]

4. Tổng thống Ukraine xác nhận vụ tấn công vào nhà sản xuất hỏa tiễn và phụ tùng vệ tinh của Nga, cùng nhà máy lọc dầu Ufa.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công Viện Nghiên cứu Đo lường Vật lý, gọi tắt là NIIFI, một doanh nghiệp công nghiệp quốc phòng của Nga ở vùng Penza, và một nhà máy lọc dầu ở thành phố Ufa vào đêm 1 tháng 7, trong khi các vụ nổ cũng được báo cáo ở thành phố Donetsk bị Nga tạm chiếm.

Tổng thống Zelenskiy cho biết lực lượng Ukraine đã tấn công một cơ sở công nghiệp quốc phòng "chiến lược" của Nga ở vùng Penza, nơi phát triển và sản xuất các phụ tùng cho vũ khí hỏa tiễn được sử dụng trong các cuộc tấn công nhằm vào các thành phố và cộng đồng dân cư của Ukraine.

Bộ Tổng tham mưu Ukraine sau đó xác định mục tiêu là Viện Nghiên cứu Đo lường Vật lý, gọi tắt là NIIFI, một trong những nhà sản xuất hàng đầu của Nga về thiết bị vũ trụ, hàng không và quân sự. Doanh nghiệp này là một phần của Hệ thống Vũ trụ Nga, một công ty con của tập đoàn nhà nước Roscosmos, và sản xuất cảm biến cho hỏa tiễn Iskander, Kalibr và Kh-101, các bộ phận cho máy bay Su-34, Su-35 và Tu-95MS, cũng như thiết bị cho các vệ tinh quân sự của Nga.

Bộ Tổng tham mưu xác nhận đã ghi nhận các vụ đánh bom và khói tại cơ sở này, trong khi mức độ thiệt hại toàn diện vẫn đang được đánh giá.

Penza nằm cách biên giới Ukraine với Nga khoảng 550 km về phía đông bắc.

[Kyiv Independent: Ukraine strikes Russian missile, satellite components manufacturer, Ufa refinery, Zelensky confirms]

5. Tổng thống Zelenskiy cảnh báo về cuộc tấn công quy mô lớn của Nga vào Ukraine trong đêm.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cảnh báo rằng tình báo Ukraine đã phát hiện dấu hiệu của một cuộc tấn công quy mô lớn sắp xảy ra từ phía Nga, đồng thời kêu gọi người dân cảnh giác và tìm nơi trú ẩn bất cứ khi nào có thể.

Phát biểu trong cuộc họp báo cùng với Thủ tướng Ireland Micheál Martin hôm thứ Tư, Tổng thống Zelenskiy cho biết các cơ quan tình báo của Ukraine đã thu thập được dữ liệu liên quan chỉ ra mối đe dọa này.

"Hôm nay tôi kêu gọi người dân Ukraine hãy đặc biệt cẩn thận," Tổng thống Zelenskiy nói, "bảo vệ bản thân, gia đình và con cái, hãy chắc chắn sử dụng hầm trú ẩn và chú ý đến các tín hiệu cảnh báo không kích trên khắp Ukraine."

Ông tiếp tục: "Chúng ta biết rằng [lãnh đạo Điện Cẩm Linh Vladimir] Putin đã chuẩn bị một cuộc tấn công quy mô lớn vào Ukraine từ lâu. Tối nay, đây chính là mối đe dọa mà chúng ta đang phải đối mặt."

Tổng thống Zelenskiy cho biết ông sẽ trở về Ukraine ngay sau cuộc họp báo.

Chuyến thăm trùng với thời điểm diễn ra các cuộc đàm phán chủ tịch luân phiên của Liên Hiệp Âu Châu.

Lời cảnh báo được đưa ra trong chuyến thăm Ireland của Tổng thống Zelenskiy, nơi ông gặp gỡ Chủ tịch Hội đồng Âu Châu António Costa và ông Martin để phối hợp các ưu tiên của Ukraine cho nhiệm kỳ chủ tịch Hội đồng Liên minh Âu Châu sắp tới của Ireland.

Các nhà lãnh đạo đã thảo luận về các bước thiết thực để đẩy nhanh tiến trình gia nhập đầy đủ Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine và phối hợp hỗ trợ thêm cho Kyiv, cùng với việc gia tăng áp lực trừng phạt đối với Nga.

Tổng thống Zelenskiy nhấn mạnh tầm quan trọng của Ukraine trong bối cảnh Nga thù địch với NATO: "Nếu không có Ukraine, không có kinh nghiệm và chuyên môn an ninh đã được kiểm chứng trong chiến tranh hiện đại của Ukraine, thì ngày nay việc bảo đảm an ninh là điều không thể, đặc biệt là về phòng không và an ninh hàng hải."

Tổng thống Putin bác bỏ các nỗ lực hòa bình, theo lời Tổng thống Zelenskiy.

Tổng thống Zelenskiy cho biết, bất chấp những nỗ lực ngoại giao lặp đi lặp lại thông qua cả các kênh chính thức và không chính thức, bao gồm cả các trung gian thân cận với ông, Putin vẫn tiếp tục từ chối chấm dứt chiến tranh, bác bỏ hoặc chế giễu hầu hết các đề xuất cho đến nay.

"Lãnh đạo Nga hoàn toàn từ chối chấm dứt chiến tranh," ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng "ông ta chỉ thấy tương lai của mình là tiếp tục gây hấn chống lại Ukraine, các nước láng giềng khác và toàn bộ Âu Châu."

Đầu tháng 6, Tổng thống Zelenskiy đã gửi thư công khai cho Putin, yêu cầu một cuộc gặp trực tiếp để chấm dứt chiến tranh, đề xuất một hội nghị thượng đỉnh song phương do một quốc gia trung lập đăng cai. Ông nhấn mạnh rằng cuộc chiến của Putin là "sự lựa chọn cá nhân" và "một cuộc chiến không có lý do chính đáng" - một cuộc chiến có thể chấm dứt bất cứ lúc nào.

Ông Putin đã đáp lại bức thư bằng cách bác bỏ và chế giễu khả năng đàm phán hòa bình, nói rằng "cuộc gặp gỡ sẽ vô ích". Điện Cẩm Linh nói thêm trong phản hồi của mình: "Nếu Tổng thống Zelenskiy muốn gặp, ông ấy có thể đến Mạc Tư Khoa".

Mạc Tư Khoa liên tục đưa ra những tín hiệu ngoại giao trái chiều.

Văn phòng của ông Costa xác nhận đã có các cuộc tiếp xúc ngoại giao ngắn với các quan chức Điện Cẩm Linh vào ngày 18 tháng 6 nhằm mở các kênh liên lạc để thúc đẩy các cuộc đàm phán hướng tới chấm dứt chiến tranh ở Ukraine, nhưng lập trường của Điện Cẩm Linh về cơ bản vẫn không thay đổi – đóng cửa đối với các cuộc đàm phán hòa bình thực chất.

Ngày 23 tháng 6, Điện Cẩm Linh phát tín hiệu về sự cởi mở hiếm hoi đối với các cuộc tiếp xúc ngoại giao với Brussels, khi cố vấn chính sách đối ngoại Yuri Ushakov tuyên bố Nga "sẵn sàng" đối thoại với Liên Hiệp Âu Châu.

Ông Putin tuyên bố Nga sẵn sàng nối lại đàm phán với Ukraine dựa trên khuôn khổ Istanbul năm 2022, đồng thời gọi giới lãnh đạo Kyiv là chế độ "tân phát xít", khẳng định thực tế trên chiến trường có lợi cho Mạc Tư Khoa.

Cũng vào khoảng thời gian đó, Lavrov nói rằng Mạc Tư Khoa "sẵn sàng nối lại" các cuộc đàm phán với Ukraine "bất cứ lúc nào khi chúng dừng lại", đồng thời bác bỏ các điều kiện của Tổng thống Zelenskiy là "phi thực tế", đổ lỗi cho các nước ủng hộ phương Tây đã cản trở một giải pháp khả thi.

Mới đây nhất, Putin cho biết ông kỳ vọng các nhà đàm phán Mỹ sẽ trở lại Mạc Tư Khoa sau khi Washington kết thúc can thiệp vào cuộc xung đột với Iran, đồng thời nói thêm rằng Nga "vẫn sẵn sàng tiếp tục đàm phán và thảo luận tất cả các chi tiết". Phát biểu này được đưa ra sau lời kêu gọi của Tổng thống Trump tại G7 về việc Mạc Tư Khoa "đạt được thỏa thuận" với Ukraine.

Tổng thống Zelenskiy nói: "Các nhà lãnh đạo quyền lực nhất thế giới, bao gồm cả Tổng thống Hoa Kỳ, đã nói với Nga rằng cuộc chiến này phải chấm dứt. Tuy nhiên, Putin lại muốn tiếp tục chiến đấu."

[Kyiv Post: Zelensky Warns of Massive Russian Overnight Strike on Ukraine]

6. Ukraine tấn công vào các tuyến hậu cần ở Crimea để làm suy yếu cỗ máy chiến tranh của Nga.

Việc Ukraine lên kế hoạch chi tiết, tăng cường hiệu quả chiến đấu và gia tăng tổn thất của Nga ở các khu vực tiền tuyến trọng yếu đang bắt đầu làm suy yếu lực lượng của Mạc Tư Khoa.

"Chúng ta có thể khẳng định rằng đang quan sát thấy một số dấu hiệu cho thấy sự cạn kiệt của nó," Tướng Syrsky nhận xét.

Khi được hỏi về các cuộc tấn công của Ukraine vào các tuyến đường hậu cần phía nam và việc cô lập rõ ràng bán đảo Crimea bị tạm chiếm, tổng tư lệnh quân đội mô tả chiến dịch này là một phần của nỗ lực rộng lớn hơn nhằm làm suy yếu khả năng vận chuyển quân đội, đạn dược và nhiên liệu của Nga.

"Toàn bộ một loạt các biện pháp đang được thực hiện để làm suy yếu và tê liệt hệ thống hậu cần, ngăn chặn việc chuyển quân đến một số khu vực nhất định của mặt trận, làm gián đoạn việc cung cấp đạn dược và phá hủy các kho đạn dược và nhiên liệu ở các vị trí chiến thuật và tác chiến sâu rộng", Tướng Syrsky giải thích.

Ông nói thêm, mục tiêu là làm tê liệt các hoạt động hậu phương của Nga, phá vỡ các nhóm tác chiến của Mạc Tư Khoa và cắt đứt các tuyến đường vận tải chiến lược và chiến lược-tác chiến của Nga.

"Đây là toàn bộ hệ thống các biện pháp mà Quân đội và Lực lượng quốc phòng nói chung đang thực hiện," ông kết luận.

Mối đe dọa từ Belarus vẫn nằm trong tầm quan sát của Ukraine.

Tướng Syrsky cũng đề cập đến mối đe dọa tiềm tàng từ Belarus, quốc gia mà Nga đã sử dụng lãnh thổ của họ vào giai đoạn đầu của cuộc xâm lược toàn diện.

"Chúng ta phải xem xét tất cả các phương án, kể cả những kịch bản xấu nhất," ông nói.

Theo ông, Putin đã ra lệnh cho Bộ Tổng tham mưu Nga tính toán các phương án khác nhau cho các chiến dịch tấn công, kể cả từ lãnh thổ Belarus, nhằm mục đích chiếm Kyiv hoặc các vùng khác của Ukraine.

Tuy nhiên, Tướng Syrsky cho biết hiện ông không tin rằng nhà lãnh đạo Belarus Alexander Lukashenko dám cho phép lãnh thổ Belarus một lần nữa được sử dụng làm bàn đạp cho một cuộc tấn công của Nga.

"Đồng thời, tất nhiên, chúng tôi cũng xem xét phương án này," ông nói thêm.

Theo Tướng Syrsky, mối đe dọa thực tế hơn là một cuộc tấn công tiềm tàng của Nga từ phía bắc – từ vùng Bryansk của Nga hướng tới vùng Chernihiv. Một chiến dịch như vậy có thể nhằm mục đích chiếm lãnh thổ, tiến sâu hơn vào Ukraine và buộc Kyiv phải điều động quân đội từ các hướng tiền tuyến quan trọng hơn, bao gồm cả các khu vực nơi lực lượng Ukraine đang tiến hành các hoạt động quân sự.

"Tại sao chúng ta phải công khai bài của mình?"

Khi được hỏi Ukraine còn thiếu gì trên chiến trường để có thể chiến đấu một cách chiến lược hơn, Tướng Syrsky từ chối tiết lộ những thiếu sót cụ thể.

"Kẻ thù cũng đang theo dõi. Tại sao chúng ta lại phải để lộ bài của mình?", ông nói.

Ông thừa nhận rằng Ukraine luôn cần thêm nhiều thứ, nhưng nhấn mạnh rằng đất nước này đã có đủ những thứ quan trọng nhất.

"Chúng ta có đủ sức mạnh, đủ ý chí và đủ khát vọng để chiến thắng," tổng tư lệnh nói. "Đó có lẽ là những điểm mạnh của chúng ta."

Huấn luyện tốt hơn, tổn thất ít hơn.

Tướng Syrsky nhấn mạnh rằng khả năng thích ứng chiến thuật liên tục là điều giúp lực lượng Ukraine luôn đi trước một đối thủ mạnh hơn.

" Lực lượng binh sĩ của chúng ta có trình độ cao hơn so với đối phương," ông nói, đồng thời nhấn mạnh rằng quân đội Ukraine luôn chứng minh điều đó trong các trận cận chiến.

Đối với vị chỉ huy cao nhất của Ukraine, huấn luyện vượt trội không chỉ hướng đến chiến thắng trên chiến trường mà còn là việc đưa binh lính trở về an toàn, một ưu tiên rõ ràng bị bỏ quên ở Mạc Tư Khoa.

"Chúng ta càng chuẩn bị kỹ càng, họ sẽ càng đạt được kết quả tốt hơn với ít tổn thất hơn," Tướng Syrsky nhấn mạnh.

[Kyiv Post: Syrsky: Russian Maps Show False Advances to Please Top Command]

7. Anh công bố canh tân quân đội mô phỏng theo mô hình Ukraine.

Anh Quốc đang công bố một trong những cuộc cải tổ lớn nhất đối với quân đội của mình trong nhiều thập niên, và họ đang sử dụng kinh nghiệm từ cuộc chiến ở Ukraine làm mô hình.

Kế hoạch Đầu tư Quốc phòng, được Thủ tướng Keir Starmer công bố vào thứ Ba trong một trong những hành động cuối cùng trước khi ông từ chức, cho thấy Anh đang sao chép chiến lược thành công của Ukraine, tập trung vào "các hệ thống giá rẻ có khả năng phá hủy các mục tiêu có giá trị cao và chu kỳ đổi mới được tính bằng tuần chứ không phải bằng năm", Bộ Quốc phòng cho biết hôm thứ Hai.

Động thái này cho thấy cách chính phủ dự định đáp ứng các mục tiêu của Đánh giá Chiến lược Quốc phòng năm ngoái, trong đó cảnh báo rằng "xung đột giữa các quốc gia đã quay trở lại Âu Châu", sau cuộc khủng hoảng ngân sách khiến cựu Bộ trưởng Quốc phòng John Healey bất ngờ từ chức hồi đầu tháng này.

Trong nhiều thập niên, phần lớn sức mạnh quân sự của Anh dựa vào sức mạnh hải quân, với các tàu chiến lớn và đắt tiền như Hàng Không Mẫu Hạm và tàu ngầm có khả năng phóng hỏa tiễn hạt nhân tạo thành một phần cốt lõi trong những gì Anh có thể huy động trong thời bình và thời chiến.

Nhưng cuộc xâm lược Ukraine của Nga đã đảo lộn mô hình phòng thủ cũ của Âu Châu. Nó phơi bày điểm yếu của các hệ thống đắt tiền, nhấn mạnh nhu cầu về nguồn cung lớn các máy bay điều khiển từ xa và đạn dược giá rẻ, đồng thời thúc đẩy sự chuyển dịch sang các hệ thống tự động, tấn công bằng trí tuệ nhân tạo và đổi mới nhanh chóng trên chiến trường.

'Gọn nhẹ và mạnh mẽ hơn'

Một trong những chính sách đáng chú ý nhất trong DIP là thông báo sẽ không có thêm kinh phí cho tối đa tám tàu khu trục mang hỏa tiễn dẫn đường Type 83 và tàu hộ vệ Type 32 - những dự án từng là phần quan trọng trong việc tái cấu trúc quy mô của Hải quân Hoàng gia vào những năm 2030.

Thay vào đó, Vương quốc Anh sẽ đầu tư vào ít nhất sáu tàu chiến chung mới, đóng vai trò là tàu điều khiển cho các hệ thống điều khiển từ xa, bao gồm tàu chống ngầm Type 93, bệ phóng hỏa tiễn điều khiển từ xa Type 91 và các bệ cảm biến điều khiển từ xa Type 92 và Type 94 trên không và trên biển — điều đáng chú ý là, mặc dù không có hải quân, Ukraine đã đánh bại Hạm đội Hắc Hải của Nga bằng sự kết hợp giữa máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn trên biển và trên không.

Xu hướng chuyển sang máy bay điều khiển từ xa cũng lan rộng đến Không quân Hoàng gia Anh, khi các quan chức tối thứ Hai đã hé lộ về khoản đầu tư cho một "chương trình Không quân Chiến đấu Hợp tác quốc gia" nhằm sản xuất các máy bay phản lực tự hành để bay cùng với các máy bay có người lái - một phần của Chương trình Không quân Chiến đấu Toàn cầu Anh-Ý-Nhật Bản nhằm phát triển máy bay chiến đấu thế hệ thứ sáu.

Tim Willasey-Wilsey, một chuyên gia cao cấp tại viện nghiên cứu quốc phòng RUSI, nhận xét rằng mặc dù Anh cần duy trì một lực lượng hải quân hùng mạnh để trở thành cường quốc thương mại toàn cầu, nhưng Anh cần chuyển trọng tâm khỏi các dự án lớn để trở nên "tinh gọn và hiệu quả hơn".

Mặc dù việc công bố Kế hoạch Đầu tư Quốc phòng, gọi tắt là DIP bị trì hoãn khá lâu đáp ứng được một yêu cầu quan trọng từ các đồng minh và tổ hợp công nghiệp quân sự của Anh, việc thực hiện kế hoạch này sẽ phụ thuộc vào Andy Burnham, người dự kiến sẽ nhậm chức thủ tướng vào cuối mùa hè này.

Theo kế hoạch này, Anh sẽ đạt được một phần mục tiêu mới của NATO là chi 3,5% GDP cho quốc phòng vào năm 2035, nhưng mức chi tiêu của Anh vẫn chậm hơn so với các đồng minh khác như Đức, Pháp và Ba Lan, và nước này vẫn chưa vạch ra lộ trình tài chính rõ ràng để đạt được mục tiêu đó. Theo báo cáo của Financial Times, kế hoạch đầu tư mới dự kiến sẽ bổ sung khoảng 15 tỷ bảng Anh vào ngân sách quốc phòng 270 tỷ bảng Anh của nhiệm kỳ quốc hội này.

Điều đó bao gồm 5 tỷ bảng Anh mà chính phủ đã tuyên bố sẽ chi cho việc chuyển đổi công nghệ máy bay điều khiển từ xa, trong đó Bộ Quốc phòng chỉ ra 200.000 máy bay điều khiển từ xa được Ukraine sử dụng mỗi tháng như một ví dụ về phương pháp cần được học hỏi.

"Công nghệ trên chiến trường đang thay đổi với tốc độ chóng mặt. Bài học rõ ràng từ Ukraine cho thấy máy bay điều khiển từ xa đã thay đổi bản chất của chiến tranh", Ross Exley, phó chủ tịch chiến lược quốc phòng tại Hadean, một công ty công nghệ có trụ sở tại Anh và là thành viên của Hội đồng Công nghiệp Quốc phòng Liên doanh của chính phủ, cho biết.

DIP sẽ tài trợ cho trung tâm thử nghiệm máy bay điều khiển từ xa lớn nhất Âu Châu, nơi sẽ hợp tác với một lực lượng đặc nhiệm mới để "liên tục mở rộng quy mô sản xuất" nhằm đưa máy bay điều khiển từ xa đến tay quân đội Anh.

Willasey-Wilsey nói rằng "thật trớ trêu khi Anh bắt đầu huấn luyện người Ukraine từ năm 2022, và giờ đây họ lại có thể đang huấn luyện chúng ta - họ đang cho chúng ta thấy chiến tranh nên được tiến hành như thế nào trong thời điểm hiện tại."

"Đó là kiểu chiến tranh mà chúng tôi không thể tham gia. Chúng tôi sẽ không trụ được quá vài tuần," ông nói.

[Politico: Britain unveils its new Ukraine-modeled armed forces]

8. Các vụ nổ rung chuyển Kyiv khi Ukraine chuẩn bị cho cuộc oanh tạc tiếp theo của Nga.

Các vụ nổ đã làm rung chuyển Kyiv vào tối ngày 1 tháng 7, chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cảnh báo rằng Nga đang chuẩn bị một cuộc tấn công quy mô lớn khác nhằm vào Ukraine.

Các nhà báo của Kyiv Independent đưa tin về những tiếng nổ lớn và hoạt động phòng không tại thủ đô vào khoảng 9 giờ 40 phút tối giờ địa phương. Vài phút sau, nhà lãnh đạo Cơ quan Hành chính Quân sự Thành phố Kyiv, Tymur Tkachenko, cảnh báo người dân rằng các đơn vị phòng không đang giao chiến với máy bay điều khiển từ xa ở ngoại ô thành phố.

"Có khả năng máy bay điều khiển từ xa tấn công sẽ tiếp tục di chuyển về phía thủ đô", Tkachenko nói. "Cũng có khả năng xảy ra một cuộc tấn công phối hợp trong những ngày tới."

Người dân Kyiv đổ xô đến các ga tàu điện ngầm để tìm nơi trú ẩn, nhiều người dựng lều để chuẩn bị cho đêm dài phía trước.

Ngay trước khi các vụ nổ bắt đầu, Không quân Ukraine cảnh báo rằng các nhóm máy bay điều khiển từ xa của Nga đang hướng tới Kyiv và các thành phố khác, bao gồm Mykolaiv, Konotop và Kherson. Hơn một giờ sau, Không quân cho biết thêm các đợt máy bay điều khiển từ xa khác đang bay về phía Kyiv.

Tkachenko cảnh báo rằng máy bay điều khiển từ xa đang tấn công thành phố "từ mọi hướng".

Thị trưởng Kyiv, Vitali Klitschko, báo cáo thiệt hại do mảnh vỡ máy bay điều khiển từ xa gây ra ở nhiều khu vực trong thành phố, bao gồm cả một vụ cháy tại một khách sạn ở quận Shevchenkivskyi. Từ các đoạn phim hiện có, mục tiêu dường như là khách sạn Cityhotel Residence ở trung tâm Kyiv.

Ông Klitschko cho biết, lực lượng cấp cứu và lính cứu hỏa đang làm việc tại hiện trường các vụ tấn công. Tính đến thời điểm bài báo được đăng tải, chưa có trường hợp thương vong nào được ghi nhận.

Vào lúc 0 giờ 45 phút ngày 2 tháng 7, Tkachenko cảnh báo về mối đe dọa hỏa tiễn đạn đạo nhắm vào Kyiv.

Cảnh báo trên không đã được ban bố ở nhiều khu vực của Ukraine, và các vụ nổ đã được báo cáo tại thành phố Zaporizhzhia ở phía nam và thành phố Pavlohrad thuộc tỉnh Dnipropetrovsk. Các vụ nổ cũng đã được báo cáo ở Sumy và Kharkiv ở đông bắc Ukraine.

Các kênh giám sát nguồn mở đưa tin Nga đã phóng tới 10 máy bay ném bom chiến lược, cho thấy một cuộc tấn công hỏa tiễn quy mô lớn sắp xảy ra. Những báo cáo này chưa được chính thức xác nhận.

Trong cuộc họp báo với Thủ tướng Ireland Micheal Martin ngày 1 tháng 7, Tổng thống Zelenskiy nói rằng Nga đang chuẩn bị cho một cuộc tấn công quy mô lớn khác nhằm vào Ukraine.

"Mỗi tuần một hoặc hai lần, đều có các cuộc không kích quy mô lớn. Hôm nay, có những tin tức đáng lo ngại về việc Nga chuẩn bị cho một cuộc không kích quy mô lớn khác. Chúng tôi có dữ liệu tình báo liên quan", tổng thống nói.

Lời cảnh báo của Tổng thống Zelenskiy được đưa ra trong bối cảnh Nga liên tục tấn công nhiều khu vực khác nhau của Ukraine suốt cả ngày, bao gồm cả vụ tấn công bằng bom lượn vào Kharkiv khiến một cậu bé 15 tuổi thiệt mạng và 32 thường dân bị thương.

Công ty West Oil Group, gọi tắt là WOG của Ukraine thông báo rằng các trạm xăng của WOG tại Kyiv và khu vực lân cận sẽ đóng cửa từ 21h đến 7h sáng ngày 1 tháng 7 do các mối đe dọa tấn công trong đêm.

WOG đã công bố các hạn chế tương tự đối với các trạm xăng ở các tỉnh Sumy, Chernihiv, Kharkiv, Zaporizhia, Dnipropetrovsk và Kherson, cũng như một số cơ sở ở tỉnh Poltava.

Những ngày gần đây, người dân Ukraine đang chuẩn bị tinh thần cho một cuộc tấn công quy mô lớn, khi Nga tuyên bố sẽ trả đũa các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine vào Mạc Tư Khoa hồi tháng Sáu. Cuộc tấn công quy mô lớn này đã lần đầu tiên đưa thực tế chiến tranh bằng máy bay điều khiển từ xa đến thủ đô Nga, làm tê liệt Nhà máy lọc dầu Mạc Tư Khoa và làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu nhiên liệu trên toàn quốc.

Các cuộc tấn công vào Mạc Tư Khoa, kết hợp với chiến dịch ngày càng thành công của Ukraine nhằm vào hệ thống hậu cần của Nga ở Crimea, đã làm suy yếu tuyên bố về chiến thắng trên chiến trường của Putin — và có thể cả quyền lực của ông tại Điện Cẩm Linh.

Các cuộc tấn công quy mô lớn gần đây của Nga vào Ukraine không chỉ nhắm vào các khu dân cư và cơ sở hạ tầng dân sự, mà còn cả các địa danh lịch sử và di tích văn hóa.

Một cuộc tấn công phối hợp nhằm vào Kyiv ngày 24 tháng 5 đã gây thiệt hại cho Bảo tàng Nghệ thuật Quốc gia, một trong những bảo tàng lâu đời và quan trọng nhất ở Ukraine. Cuộc tấn công tương tự cũng gây thiệt hại cho các tòa nhà chính phủ, Nhà hát Opera Kyiv, Nhà Ukraine, Sân vận động Valeriy Lobanovskyi Dynamo và Bảo tàng Chernobyl.

Ngày 15 tháng 6, Nga lại tiếp tục tấn công, gây thiệt hại cho Tu viện Kyiv Pechersk Lavra và các cơ sở văn hóa khác trong một cuộc tấn công hỏa tiễn quy mô lớn.

[Kyiv Independent: Explosions rock Kyiv as Ukraine braces for Russia’s next bombardment]

9. Ba Lan ký hợp đồng mua tàu ngầm trị giá 4,8 tỷ Mỹ Kim với hãng Saab của Thụy Điển, tăng cường hợp tác quốc phòng ở Biển Baltic.

Ba Lan ký hợp đồng mua tàu ngầm trị giá 4,8 tỷ Mỹ Kim với hãng Saab của Thụy Điển, tăng cường hợp tác quốc phòng ở Biển Baltic.

Ngày 29 tháng 6, công ty quốc phòng Saab của Thụy Điển thông báo đã ký hợp đồng trị giá 47 tỷ kronor Thụy Điển (4,83 tỷ Mỹ Kim) với Ba Lan để cung cấp ba tàu ngầm A26, trong bối cảnh Ba Lan và Thụy Điển tăng cường hợp tác quốc phòng theo Hiệp ước Biển Baltic.

"Chúng tôi vô cùng vinh dự khi Ba Lan lựa chọn tàu ngầm của Saab để tăng cường năng lực quốc phòng và củng cố quan hệ đối tác chiến lược giữa hai quốc gia. Ba tàu ngầm A26 đáp ứng các yêu cầu quốc phòng hiện tại và tương lai của Ba Lan và sẽ đóng vai trò then chốt trong việc tăng cường an ninh ở khu vực Biển Baltic", Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành của Saab, ông Micael Johansson, cho biết.

Theo Saab, tàu ngầm A26 được thiết kế để hoạt động trong điều kiện khắc nghiệt của Biển Baltic, tập trung vào khả năng tàng hình và không bị phát hiện. Hợp đồng cũng bao gồm gói vũ khí, cũng như huấn luyện và hỗ trợ, với kế hoạch giao hàng cuối cùng vào năm 2038.

Việc Ba Lan mua sắm diễn ra trong bối cảnh các nước Âu Châu tiếp tục tăng cường năng lực quốc phòng để đối phó với cuộc xâm lược toàn diện của Nga vào Ukraine. An ninh ở Biển Baltic ngày càng trở thành ưu tiên quan trọng khi các sự việc trên không và trên biển xảy ra thường xuyên hơn trong suốt cuộc chiến.

Bên cạnh thỏa thuận mua tàu ngầm, Ba Lan và Thụy Điển cũng đồng ý tăng cường hợp tác an ninh và quốc phòng song phương tại khu vực Biển Baltic thông qua việc khởi động Hiệp ước Biển Baltic.

Theo một tuyên bố từ chính phủ Thụy Điển, hai nước là "các bên liên quan chủ chốt trong việc tăng cường an ninh và ổn định ở khu vực Biển Baltic", gắn kết bởi các giá trị chung, lợi ích an ninh chung và vai trò là đồng minh NATO và các quốc gia thành viên Liên minh Âu Châu.

Thông cáo mô tả hiệp ước này là phản ứng trước nhu cầu ngày càng tăng về sự phối hợp chính trị chặt chẽ hơn, hợp tác quân sự mạnh mẽ hơn và hội nhập công nghiệp quốc phòng sâu rộng hơn nhằm tăng cường khả năng răn đe, phòng thủ và sự sẵn sàng trong khu vực.

Báo cáo cũng xác định Nga là mối đe dọa dài hạn chính đối với an ninh của cả hai nước và khu vực Biển Baltic.

"Thông qua những nỗ lực chung và sự hợp tác chặt chẽ với các đối tác và đồng minh quốc tế, chúng tôi sẵn sàng dẫn đầu các sáng kiến khu vực nhằm kiềm chế Nga và thu hẹp phạm vi hoạt động gây hại của nước này", tuyên bố cho biết.

"Nhờ vào sức mạnh tổng hợp về chính trị, an ninh và quốc phòng, chúng ta có vị thế tốt để tăng cường an ninh cho khu vực Biển Baltic trước mọi thách thức."

[Kyiv Independent: Poland signs $4.8 billion submarine deal with Sweden's Saab, deepens Baltic Sea defense cooperation]

10. Phát ngôn nhân của Qatar cho biết đã có "tiến triển tích cực" về các vấn đề liên quan đến bản ghi nhớ hợp tác.

Ông Majed Al Ansari, phát ngôn nhân của Bộ Ngoại giao Qatar, cho biết "đã có những tiến triển tích cực liên quan đến các vấn đề trong bản ghi nhớ hợp tác."

"Các nhà trung gian hòa giải của Qatar và Pakistan đã kết thúc các cuộc gặp riêng với các nhà đàm phán của Mỹ và Iran tại Doha hôm nay, đạt được tiến triển tích cực về các vấn đề liên quan đến Bản ghi nhớ Islamabad, dựa trên kết quả của Hội nghị thượng đỉnh Hồ Lucerne," ông nói trong một tuyên bố trên X. "Các bên đồng ý tiếp tục thảo luận trong thời gian tới, với cuộc gặp tiếp theo dự kiến sẽ được tổ chức sớm nhất có thể sau lễ tang của cựu lãnh đạo tối cao Iran."

Trong khi đó, Tổng thống Trump cũng nói Mỹ và Iran đã có "những cuộc gặp rất tốt" tại Doha.

Tổng thống Trump hôm Thứ Tư, 01 Tháng Bẩy, cho rằng đã có tiến triển trong các cuộc đàm phán gián tiếp giữa các quan chức Iran và Mỹ được tổ chức tại Doha, Qatar - thông qua các nhà trung gian hòa giải của Pakistan và Qatar - và gọi đó là một ngày "các cuộc họp rất tốt".

"Về tình hình hiện tại, quá trình phi hạt nhân hóa Iran đang tiến triển tốt," Tổng thống Trump nói với các phóng viên tại căn cứ không quân liên hợp Andrews. "Họ đã có những cuộc họp rất tốt, và chúng ta hãy chờ xem."

"Chúng tôi đã tấn công họ rất mạnh... nhưng chúng tôi vẫn đang hòa thuận với nhau," ông nói.

Cuộc đàm phán kỹ thuật sẽ không chứng kiến các quan chức Mỹ và Iran gặp mặt trực tiếp để thương lượng, như đã được quy định trong bản ghi nhớ mà hai nước đã ký kết. Thay vào đó, các nhà trung gian sẽ truyền đạt quan điểm của mỗi bên cho bên kia, với mục tiêu là xoa dịu căng thẳng sau vụ nổ súng khác xảy ra vào cuối tuần trước.

Trước khi lên chiếc máy bay Air Force One mới được Qatar tặng để đến Bắc Dakota, tổng thống nói rằng Iran đã "tiến bộ rất nhiều".

"Tôi nghĩ họ vẫn ổn," anh ta nói.

[CBSNews: Qatari spokesman says "positive progress" made on issues related to memorandum of understanding]

11. Estonia sẽ đăng cai Hội nghị Phục hồi Ukraine năm 2027 tại Tallinn.

Bộ Ngoại giao Estonia thông báo nước này sẽ đăng cai tổ chức Hội nghị Phục hồi Ukraine, gọi tắt là URC tiếp theo tại thủ đô Tallinn vào năm 2027.

Estonia sẽ đăng cai Hội nghị Phục hồi Ukraine năm 2027.

Quốc gia Baltic này sẽ tiếp quản trách nhiệm tổ chức từ Ba Lan sau khi hội nghị năm 2026 tại Gdańsk kết thúc.

Thủ tướng Estonia Kristen Michal đã xác nhận quyết định này trên mạng xã hội, khẳng định rằng đầu tư vào Ukraine đồng nghĩa với đầu tư vào an ninh Âu Châu. Michal viết: "Năm 2027, Estonia sẽ chào đón thế giới đến với Hội nghị Phục hồi Ukraine tại Tallinn. Chúng ta sẽ tiếp tục phát huy đà tiến từ Gdańsk và biến các cam kết thành kết quả."

Ngoại trưởng Estonia, Margus Tsahkna, mô tả việc tái thiết Ukraine là dự án kinh tế lớn nhất của Âu Châu trong thập niên tới. Ông lưu ý rằng quá trình này bao gồm tái thiết cơ sở hạ tầng, củng cố các thể chế dân chủ và hội nhập sâu hơn của Ukraine vào Liên Hiệp Âu Châu.

Ông Tsahkna cũng cho biết Estonia dự định sử dụng khuôn khổ hợp tác Nhóm Tám nước Bắc Âu-Baltic (NB8) để tổ chức sự kiện này. Ông nói: "Khuôn khổ hợp tác NB8 cho phép chúng ta tập hợp chuyên môn, kinh nghiệm và nguồn lực của khu vực để hỗ trợ Ukraine hiệu quả hơn nữa."

Kết quả tài chính của hội nghị Gdańsk

Thông báo này được đưa ra khi Hội nghị Phục hồi Ukraine 2026 tại Gdańsk, do Ukraine và Ba Lan đồng tổ chức vào ngày 25-26 tháng 6, kết thúc. Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko cho biết sự kiện này nhằm mục đích huy động sự hỗ trợ quốc tế cho công cuộc tái thiết, tập trung vào năng lượng, cơ sở hạ tầng thiết yếu và hậu cần.

Trong hội nghị, Kyiv dự kiến sẽ ký kết hơn 160 thỏa thuận trị giá hơn 10 tỷ euro (khoảng 11,47 tỷ đô la Mỹ). Ông Svyrydenko cũng đã có cuộc hội đàm với Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk, tập trung vào việc mở rộng hợp tác trong lĩnh vực năng lượng, đặc biệt là giữa Naftogaz của Ukraine và ORLEN của Ba Lan.

Trong sự kiện này, Svyrydenko thông báo rằng Ukraine đã nhận được khoản giải ngân 3,2 tỷ euro (3,7 tỷ đô la) từ Liên Hiệp Âu Châu. Ủy ban Âu Châu xác nhận khoản thanh toán này là đợt trả góp đầu tiên trong gói vay hỗ trợ Ukraine trị giá 90 tỷ euro (103,2 tỷ đô la), được thiết kế để trang trải các nhu cầu liên quan đến ngân sách và quốc phòng trong năm 2026 và 2027.

Ngoài ra, Ukraine đã ký một thỏa thuận trị giá 3,4 tỷ đô la với Ngân hàng Thế giới theo khuôn khổ Chính sách Phát triển Tăng trưởng và Việc làm lần thứ nhất.

Gói hỗ trợ của Vương quốc Anh

Các đối tác quốc tế đã công bố thêm các cam kết song phương tại hội nghị thượng đỉnh. Vương quốc Anh cam kết gói hỗ trợ mới trị giá 290 triệu bảng Anh (381,6 triệu đô la Mỹ) dành riêng cho việc phục hồi kinh tế, an ninh năng lượng và cải cách hệ thống tư pháp của Ukraine.

Thành phần chính trong gói hỗ trợ của Anh là thỏa thuận trị giá 210 triệu bảng Anh (277 triệu đô la Mỹ) giữa công ty nhiên liệu hạt nhân Urenco của Anh và nhà điều hành năng lượng hạt nhân nhà nước Energoatom của Ukraine.

Thỏa thuận này nhằm bảo đảm nguồn cung nhiên liệu hạt nhân ổn định trong bối cảnh Nga tiếp tục tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine. Số tiền còn lại sẽ được dùng để hỗ trợ các cải cách nhằm đẩy nhanh tiến trình tố tụng và tăng cường trách nhiệm giải trình đối với tội ác chiến tranh.

[Kyiv Post: Estonia to Host 2027 Ukraine Recovery Conference in Tallinn]

 

1. Cơn thịnh nộ của Vladimir: Putin hứng chịu đòn nhục nhã mới khi bạo chúa mất 26.000 quân chỉ trong một tháng, tổn thất lớn nhất từ trước đến nay trong cuộc chiến Ukraine.

Cỗ máy chiến tranh đang lung lay của Vladimir Putin đang dần tan rã sau khi Nga phải chịu tổn thất nặng nề nhất về số người chết trong một tháng kể từ khi cuộc chiến ở Ukraine kết thúc.

Quân xâm lược thiệt hại khoảng 26.000 người trong tháng Sáu và thêm 14.000 người bị thương trong trận chiến - nhiều hơn toàn bộ dân số của Windsor, Anh. Cục Tình Báo Bộ Quốc Phòng Vương Quốc Anh cho biết như trên trong bản báo cáo hôm Thứ Năm, 02 Tháng Bẩy.

Các số liệu thống kê cho thấy Putin sẵn sàng tiếp tục bơm quân vào cuộc chiến khốc liệt nhằm giữ thể diện.

Binh lính Nga đã bị biến thành những con tốt thí mạng, với một báo cáo gây chấn động tiết lộ rằng tuổi thọ trung bình của họ trên chiến trường chỉ khoảng 20 phút.

Và khi Điện Cẩm Linh tiếp tục mất dần nhân lực quân sự, nam giới Nga ngày càng bị ép buộc phải chiến đấu trái với ý muốn của họ.

Trong một vụ việc đáng xấu hổ được tiết lộ hôm Thứ Năm, 02 Tháng Bẩy, chín tù nhân dự kiến được điều động đến vùng Kharkiv đã đào ngũ và bỏ trốn. Những người đàn ông này đã chạy trốn khỏi vùng Belgorod và được tường trình không mang theo vũ khí.

Số người chết gây sốc ở Nga diễn ra trong bối cảnh Ukraine đang tăng cường các cuộc tấn công mạnh mẽ, quy mô lớn vào sâu bên trong lãnh thổ nước này và làm bẽ mặt Putin.

Trong những tuần gần đây, một số nhà máy lọc dầu trọng điểm đã trở thành mục tiêu tấn công, khiến một quốc gia từng nằm trong số những nước xuất khẩu hàng đầu thế giới đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt năng lượng nghiêm trọng.

Ngay cả Putin cũng thừa nhận rằng chế độ của ông đang phải đối mặt với “vấn đề” do các cuộc tấn công liên tiếp vào cơ sở hạ tầng trọng yếu.

Thêm vào đó, các nhân vật chủ chốt trong giới cầm quyền Nga hiện đang yêu cầu nhà độc tài chấm dứt chiến tranh.

Ông German Gref, một nhân vật hàng đầu trong ngành ngân hàng Nga và là nhà lãnh đạo ngân hàng quốc doanh Sberbank, đã thẳng thắn gửi thông điệp tới Putin trên truyền hình do Điện Cẩm Linh điều hành: “Tôi nghĩ điều khiến tất cả chúng ta lo lắng đều giống nhau.”

“Tôi nghĩ không có một ai không quan tâm đến điều gì khác ngoài việc chấm dứt chiến sự một cách nhanh chóng, điều đó là rõ ràng.”

Những thước phim đồ họa cho thấy các phi công điều khiển máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đang tiêu diệt quân đội của Putin trên chiến trường.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã tuyên bố sẽ phát động chiến dịch tấn công kéo dài 40 ngày trên khắp nước Nga để buộc Putin phải ngồi vào bàn đàm phán.

Hôm thứ Tư, lực lượng của ông đã tấn công chớp nhoáng một nhà máy lọc dầu ở Ufa, cách tiền tuyến 800 dặm, cũng như một nhà máy sản xuất vũ khí ở Penza.

Các cây cầu trên tuyến đường tiếp tế của Nga tới Crimea bị tạm chiếm cũng bị phá hủy trong các cuộc tấn công của Ukraine.

Nhưng phần lớn tổn thất của Nga đều xảy ra trên hoặc gần chiến tuyến.

Ukraine đã giành lại được khoảng 260 dặm vuông lãnh thổ đã mất trong năm nay, cho thấy mức độ thất bại của Putin.

Tổng thống Zelenskiy yêu cầu: “Hòa bình là điều cần thiết, và đây là điều mà giới lãnh đạo Nga cần nhận ra. Nga phải chấm dứt chiến tranh.”

Chiến thuật tấn công chớp nhoáng quyết liệt của Kyiv trong giai đoạn cuối trận có thể buộc Putin phải kết thúc cuộc chinh phạt của mình chỉ trong vài tháng nữa.

Trung Tướng Ben Hodges của Hoa Kỳ cho biết, sau một loạt thất bại gần đây của Nga, thế trận rõ ràng đã chuyển sang có lợi cho Ukraine.

Chế độ của Putin đang đối mặt với tình trạng thiếu nhiên liệu, mất điện và xếp hàng dài chờ mua khí đốt khi Kyiv tiếp tục phá hủy các kho chứa dầu và nhà máy lọc dầu.

Hodges nói với tờ The Sun: “Hầu như ai theo dõi cũng thấy rõ rằng thế trận đã chuyển hướng có lợi cho Ukraine.”

“Tình thế đã thay đổi vì các hoạt động trên bộ của Nga đã bị chặn đứng và Hải quân Nga hầu như không còn là yếu tố đáng kể nữa.”

Ông nói thêm: “Các cuộc tấn công hỏa tiễn tầm xa của Ukraine đang phá hủy cơ sở hạ tầng dầu khí của Nga, và nếu họ tiếp tục như vậy trong những tuần tới, thì sẽ gây ra thiệt hại lâu dài.”

“Nếu họ có thể duy trì điều này cho đến cuối năm, thì người Nga sẽ gặp rất, rất nhiều khó khăn trong việc duy trì các hoạt động của chính họ.”

“Tôi không nghĩ họ có thể duy trì được phong độ này đến tận năm sau.”

Cựu sĩ quan tình báo Anh Philip Ingram nói với tờ The Sun: “Những gì chúng ta đang chứng kiến chắc chắn là sự khởi đầu của một chương mới trong cuộc chiến.”

“Ukraine đã mất một khoảng thời gian đáng kể để phát triển công nghệ, xây dựng năng lực sản xuất và chế tạo số lượng máy bay điều khiển từ xa như hiện nay.”

“Chúng bắt đầu có tác dụng vì chính Vladimir Putin đã thừa nhận những khó khăn mà các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine gây ra cho nguồn cung cấp nhiên liệu trên khắp nước Nga.”

[The Sun: VLAD’S FURY Putin suffers fresh humiliating blow as tyrant loses 26,000 troops within one month in biggest toll of Ukraine war yet]

2. Vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào Mạc Tư Khoa đã làm gia tăng mạnh mẽ quan điểm phản chiến trên khắp nước Nga.

Theo một nghiên cứu mới theo dõi các cuộc thảo luận trực tuyến trên khắp nước Nga, tâm lý phản chiến trên khắp các vùng miền của Nga đã tăng 235% trong tuần sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa lớn nhất của Ukraine nhằm vào Mạc Tư Khoa kể từ khi chiến tranh toàn diện bắt đầu. Andrii Kovalenko, nhà lãnh đạo Trung tâm Chống Thông tin sai lệch của Ukraine, cho biết như trên hôm Thứ Năm, 02 Tháng Bẩy.

Nghiên cứu do Trung tâm Chống Thông tin sai lệch của Ukraine thực hiện đã phân tích 41.883 bài đăng được công bố trong tuần qua trên hơn 410 kênh Telegram khu vực và 383 cộng đồng Vkontakte trải rộng khắp các khu vực liên bang của Nga, cũng như Crimea bị tạm chiếm và một phần Donbas. Các bài đăng này đã thu hút tổng cộng 594 triệu lượt xem.

Theo báo cáo, bước ngoặt xảy ra sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào Nhà máy lọc dầu Mạc Tư Khoa ngày 18 tháng 6. Các nhà nghiên cứu cho biết số lượt chia sẻ nội dung phản chiến đã tăng 235% trong tuần tiếp theo, trong khi các cuộc thảo luận lan rộng sang ba khu vực khác của Nga.

Nghiên cứu cũng cho thấy sự chỉ trích ngày càng tăng đối với chính quyền Nga. Người dùng đặt câu hỏi về các báo cáo chính thức về các vụ tấn công, nghi ngờ về hiệu quả của hệ thống phòng không Nga và cáo buộc chính phủ không bảo vệ được thường dân.

“Tại sao tôi phải chịu khổ vì chuyện này? Tại sao họ không bắn hạ chúng?”

Đó là một trong những phản ứng được người dùng mạng xã hội Nga đăng tải sau một trong những vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa lớn nhất của Ukraine nhằm vào Mạc Tư Khoa và khu vực xung quanh trong năm nay.

Cuộc tấn công, mà chính quyền Nga cho biết có sự tham gia của hàng trăm máy bay điều khiển từ xa, đã nhắm vào các mục tiêu ở Mạc Tư Khoa và vùng lân cận Mạc Tư Khoa. Nhiều đám cháy đã được báo cáo gần Nhà máy lọc dầu Mạc Tư Khoa ở Kapotnya, một cơ sở cung cấp một phần đáng kể thị trường nhiên liệu của thủ đô. Các phi trường trên khắp Mạc Tư Khoa tạm thời ngừng hoạt động, trong khi khói đen dày đặc có thể nhìn thấy từ nhiều khu vực của thành phố.

“Theo dõi của chúng tôi, các cuộc tấn công vào hậu phương của Nga không chỉ làm thay đổi chương trình thông tin mà còn cả nhận thức của người Nga về cuộc chiến”, nhà phân tích Yuliia Yelenich của Join Ukraine cho biết.

“Chừng nào giao tranh còn diễn ra ở xa, người ta dễ dàng phớt lờ hoặc nhìn nhận nó qua lăng kính tuyên truyền. Nhưng khi máy bay điều khiển từ xa bay đến Mạc Tư Khoa hoặc các thành phố lớn khác, người Nga bắt đầu nghĩ đến sự an toàn của chính mình, đặt câu hỏi về chính quyền, đánh giá nghiêm chỉnh các tuyên bố chính thức và yêu cầu chấm dứt chiến tranh”, bà nói.

Báo cáo cũng chỉ ra sự gia tăng mạnh mẽ ở hai vấn đề khác ảnh hưởng đến sự ổn định trong nước.

Số lượt đề cập đến việc huy động quân sự tăng từ 324% đến 537%, với người dùng thảo luận về các chiến dịch tuyển quân mới có thể xảy ra, các báo cáo về các cuộc truy quét tuyển quân và bày tỏ sự miễn cưỡng khi phải phục vụ trong quân đội.

Trong khi đó, các bài đăng về tình trạng thiếu nhiên liệu và tác động của lệnh trừng phạt đã tăng 133%. Các cuộc thảo luận khu vực mô tả tình trạng các trạm xăng vắng khách, giới hạn mua nhiên liệu, hàng dài người xếp hàng và dự đoán giá cả sẽ tiếp tục tăng.

[Kyiv Post: Drone Attack on Moscow Triggered Sharp Rise in Anti-War Views Across Russia]

3. Bộ trưởng Fedorov cho biết Nga đang phải hứng chịu “hết khủng hoảng này đến khủng hoảng khác” khi máy bay điều khiển từ xa của Ukraine oanh tạc Crimea.

Hôm Thứ Năm, 02 Tháng Bẩy, Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov cho biết các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa ngày càng thường xuyên của Ukraine vào Crimea bị tạm chiếm là nhờ “giai đoạn công nghệ mới của chiến tranh”, đồng thời nói thêm rằng Mạc Tư Khoa đang ngày càng gặp khó khăn trong việc “giải quyết hết cuộc khủng hoảng này đến cuộc khủng hoảng khác”.

Trong những tuần gần đây, Ukraine đã tăng cường chiến dịch sử dụng máy bay điều khiển từ xa tầm xa nhằm vào Crimea bị tạm chiếm, tiến hành một loạt các cuộc tấn công phối hợp nhằm cô lập bán đảo khỏi nguồn cung cấp hậu cần quân sự của Nga đồng thời làm suy yếu có hệ thống cơ sở hạ tầng quân sự của khu vực này.

“Tôi nghĩ điều này có liên quan đến giai đoạn công nghệ mới của chiến tranh và khả năng của máy bay điều khiển từ xa Ukraine trong việc sử dụng các công nghệ cho phép chúng ta thực hiện các loại hoạt động này,” Fedorov nói trong cuộc họp báo với Bộ trưởng Quốc phòng Thụy Điển Pal Jonson tại Kyiv vào ngày 1 tháng 7.

“ Về cơ bản, Crimea đã trở thành một căn cứ quân sự của Nga, cho phép họ tiếp tục xâm lược miền nam đất nước chúng ta và chuyển quân sang phía đông. Do đó, xét từ cả khía cạnh quân sự và hậu cần, đây là một mục tiêu quan trọng đối với chúng ta.”

Bộ trưởng Fedorov cho biết Ukraine sẽ tiếp tục mở rộng khả năng tấn công của mình.

“Chúng tôi đang nỗ lực mỗi ngày để tăng cường các khả năng công nghệ này nhằm thực hiện các chiến dịch mới với sức mạnh lớn hơn nữa - và không chỉ ở Crimea,” ông nói.

[Kyiv Independent: Russia suffering ‘one crisis after another’ as Ukraine’s drones hammer Crimea, Fedorov says]

4. Tướng Syrsky nhận định quân đội Ukraine đang đạt được những tiến bộ nhất định trước Nga nhưng chưa thể giành chiến thắng sớm.

Trong cuộc phỏng vấn với đài truyền hình TSN được công bố hôm Thứ Năm, 02 Tháng Bẩy, chỉ huy quân đội Ukraine Oleksandr Syrsky cho biết quân đội của ông đang đưa chiến tranh đến tận Nga và đang dần làm suy yếu lực lượng của Điện Cẩm Linh, nhưng chiến tranh vẫn chưa kết thúc.

Số lượng và cường độ các cuộc tấn công của Nga đang giảm dần, và lực lượng Ukraine đang phản công nhiều hơn.

Tướng Syrsky cho biết nhịp độ giao tranh đang chuyển dịch theo hướng có lợi cho Ukraine. Ông nói rằng Điện Cẩm Linh vẫn đang tiến hành một cuộc tấn công chiến lược với mục tiêu chiếm giữ phần lớn lãnh thổ Ukraine, nhưng những nỗ lực đó hiện đang giảm dần một cách rõ rệt.

Theo Tướng Syrsky, trong những năm qua, lực lượng Nga đã tấn công dọc theo khoảng 13 trục tác chiến chính, nhưng hiện nay nỗ lực tấn công đã giảm xuống còn 7 trục. Chiến dịch của Ukraine nhắm vào giao thông đường bộ và hỏa xa, các trung tâm hậu cần và cơ sở hạ tầng chỉ huy của Nga đã làm giảm số lượng binh lính Nga đến tiền tuyến, nguồn cung cấp thiết bị quân sự cho họ, và lực lượng Nga trên chiến trường trở nên kém cơ động hơn, buộc các tướng lĩnh Nga phải tập trung nỗ lực vào một khu vực nhỏ hơn.

Tướng Syrsky dẫn chứng số liệu thống kê của quân đội cho thấy khoảng 45-50% các cuộc giao tranh dọc theo mặt trận do lực lượng Ukraine khởi xướng. Quan điểm của ông không phải là Ukraine đã giành được thế chủ động chiến lược trên toàn mặt trận, mà là hoạt động tấn công của Nga đã giảm trong khi lực lượng Ukraine ngày càng có thể kiểm soát nhịp độ bằng cách tự mình tấn công ở một số khu vực nhất định. Ông chỉ ra rằng Ukraine được tường trình đã giành được thêm 600 km vuông lãnh thổ từ lực lượng Nga kể từ đầu năm, như bằng chứng cho thấy khả năng tấn công của Nga đang suy giảm. Tướng Syrsky nói:

“Trước đây, họ (người Nga) tấn công theo khoảng 13 trục chính. Ngày nay... chỉ còn khoảng bốn trục thực sự có thể được mô tả là trục tấn công chính... Nếu nhìn vào tổng số vụ giao tranh hàng ngày... thì 45-50% hiện nay là các hành động tấn công do lực lượng của chúng ta thực hiện.”

[Kyiv Post: Ukraine’s General Syrsky: AFU Is Making Fair Progress vs Russia But No Victory Soon]

5. Ba người bị thương trong vụ tấn công bằng bom thư ở Monaco.

Ba người bị thương trong một vụ tấn công bằng bom thư ở trung tâm Monaco vào tối thứ Hai, dẫn đến một chiến dịch an ninh quy mô lớn trên toàn công quốc.

Mặc dù chính quyền Monaco không xác nhận danh tính của những người bị thương, nhưng truyền thông Pháp đưa tin doanh nhân người Síp gốc Ukraine, Vadim Ermolaev, nằm trong số các nạn nhân.

Từng là một trong những doanh nhân giàu nhất Ukraine, ông đã bị Tổng thống Volodymyr Zelenskiy trừng phạt vào năm 2023 vì cáo buộc các công ty liên kết với ông đã nộp thuế tại Crimea bị Nga tạm chiếm. Ông đã phủ nhận mọi cáo buộc sai phạm.

Hoàng tử Albert II của Monaco lên án vụ nổ mà ông mô tả là “vụ nổ tội ác”, gọi đó là “một cú sốc đối với toàn thể cộng đồng Monaco” và ca ngợi các lực lượng cấp cứu vì sự ứng phó kịp thời của họ.

Tuy nhiên, chính quyền Monaco từ chối đưa ra bất kỳ động cơ nào có thể dẫn đến vụ đánh bom. “Tôi tin rằng chúng ta cần phải thận trọng về việc phân loại pháp lý vụ việc này”, Bộ trưởng Nhà nước Christophe Mirmand nói với POLITICO. Ông cho biết thêm rằng hai nạn nhân đang trong tình trạng nguy kịch và người thứ ba bị thương nặng.

Ông Mirmand cho biết Monaco đã “áp dụng mọi biện pháp bảo vệ” để tăng cường cảnh giác trên khắp các cơ quan chức năng của công quốc. Ông nói thêm rằng các quan chức chưa xác định được danh tính hoặc quốc tịch của các nạn nhân, và cho biết ông không biết về “bất kỳ mối đe dọa cụ thể nào” nhắm vào người Ukraine.

Chính phủ Monaco mô tả vụ nổ trong một bài đăng trên X là “một vụ nổ dữ dội liên quan đến một gói hàng cài bom” xảy ra gần Place des Moulins ngay trước 9 giờ tối. Khu vực này ngay lập tức bị phong tỏa khi cảnh sát mở cuộc điều tra tư pháp.

Theo Cơ quan An ninh Công cộng Monaco, được BFM Nice trích dẫn, camera giám sát đã ghi lại hình ảnh một người đàn ông để lại một chiếc ba lô dưới chân tòa nhà chung cư trước khi rời đi vài khoảnh khắc trước khi vụ nổ xảy ra.

Sau đó, các nhà chức trách đã truy tìm được một nghi phạm đang bỏ trốn về phía thị trấn Beausoleil lân cận của Pháp, dẫn đến một cuộc điều tra chung với các nhà chức trách Pháp. 84 viên chức cảnh sát và 50 lính cứu hỏa từ Monaco và Pháp đã được điều động, trong khi các đội pháp y vẫn ở hiện trường đến tận khuya.

Dự kiến, Bộ Trưởng Tư Pháp Monaco sẽ trình bày những phát hiện đầu tiên của cuộc điều tra vào thứ Ba, bao gồm cả việc phân loại pháp lý vụ tấn công.

[Politico: Three injured in parcel bomb attack in Monaco]

6. Pistorius cho biết Đức muốn sản xuất vũ khí của Mỹ ngay trên lãnh thổ của mình.

Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius hôm thứ Tư cho biết Đức muốn mở rộng hợp tác công nghiệp quốc phòng với Hoa Kỳ, bao gồm cả việc sản xuất các hệ thống vũ khí hoặc phụ tùng của Mỹ theo giấy phép tại Đức.

Khi được hỏi liệu việc sản xuất vũ khí của Mỹ tại Đức có làm suy yếu mục tiêu của Âu Châu là giảm bớt sự phụ thuộc vào Washington hay không, Pistorius đã phản bác.

“Đó quả thực là một mâu thuẫn rõ ràng,” Pistorius nói, trước khi nói thêm: “Không ai nói rằng việc hướng tới sự độc lập hơn trong ngành công nghiệp quốc phòng có nghĩa là chỉ cam kết với các hệ thống thuần túy Âu Châu. Điều đó không đúng, và trong tương lai cũng sẽ không đúng.”

Những phát biểu này được đưa ra tại một cuộc họp báo chung giữa Thủ tướng Friedrich Merz và Tổng thư ký NATO Mark Rutte sau cuộc họp nội các Đức tập trung vào chính sách an ninh, vài ngày trước khi các nhà lãnh đạo NATO nhóm họp tại Ankara.

Bộ trưởng Quốc phòng Đức cho biết Berlin cần những năng lực mà họ chưa có – hoặc không thể sản xuất đủ nhanh – trong bối cảnh Âu Châu đang chạy đua tái vũ trang, đó là lý do tại sao Berlin “rất quan tâm” đến việc sản xuất một số hệ thống hoặc phụ tùng hệ thống của Mỹ tại Đức. Điều này bao gồm các lĩnh vực liên quan đến chương trình F-35.

“Có những hệ thống mà chúng ta chưa có, hoặc chưa có [với số lượng đủ], mà chúng ta sẽ cần trong 10 đến 15 năm tới,” Pistorius nói. “Đồng thời, chúng ta biết rằng năng lực sản xuất hiện có cũng bị hạn chế.”

Thủ tướng Merz coi động thái này là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của Âu Châu nhằm tái cân bằng liên minh mà không phá vỡ mối liên kết xuyên Đại Tây Dương.

“Chúng tôi muốn làm cho NATO nói chung trở nên Âu Châu hơn”, ông Merz nói. “Với tư cách là người Âu Châu, chúng tôi đang gánh vác nhiều trách nhiệm hơn trong NATO. Chúng tôi đang giảm bớt sự phụ thuộc xuyên Đại Tây Dương một chiều. Và đó là quyết định đúng đắn trong mọi hoàn cảnh đối với cả hai bờ Đại Tây Dương.”

Ông Rutte đã ủng hộ thông điệp đó.

“Đức dẫn đầu và Đức thực hiện lời hứa,” nhà lãnh đạo NATO nói, đồng thời cho biết thêm rằng hội nghị thượng đỉnh tuần tới sẽ “tập trung vào việc thực hiện lời hứa” - về chi tiêu quốc phòng, sản xuất quốc phòng và vấn đề Ukraine.

Ông Rutte cho biết Đức đang trên đà đầu tư 3,5% GDP vào quốc phòng vào năm 2029, gọi đây là “một thành tựu phi thường”.

Thông điệp của ông gửi đến ngành công nghiệp rất thẳng thắn. “Hãy sẵn sàng, tăng tốc, hợp tác cùng nhau. Mở rộng sản xuất. Mở rộng chuỗi cung ứng. Và nhanh chóng cung cấp những gì chúng ta cần cho an ninh của mình”, ông nói.

Ông Rutte cũng cho biết các đồng minh sẽ cam kết tại Ankara về việc hỗ trợ lâu dài cho Kyiv, đồng thời cảnh báo không nên xem nhẹ vai trò của Washington.

Ông Rutte nói: “Khi nói đến việc bảo vệ Ukraine, Mỹ vẫn là quốc gia không thể thiếu.”

[Politico: Germany wants to make US weapons on home turf, Pistorius says]

7. Tướng Syrsky: Quân đội Ukraine vẫn đang trong tình trạng thiếu quân.

Tướng Syrsky cho biết chiến lược chiến tranh tổng thể của Ukraine vẫn là gây thương vong tối đa cho quân Nga với tổn thất tối thiểu cho quân ta. Ông cảnh báo rằng quân đội Nga vẫn lớn hơn và được trang bị tốt hơn Quân đội Ukraine. Ông nói rằng ưu thế về nhân lực của Nga vẫn gấp nhiều lần so với Ukraine và việc Điện Cẩm Linh sẵn sàng sử dụng các chiến thuật nhà nước cảnh sát và ép buộc tội phạm và con nợ phải nhập ngũ khiến cho việc Nga thiếu quân tiếp viện để tham chiến trong thời gian ngắn là điều gần như không thể.

Ông nói chiến thuật chính của Ukraine vẫn là “phòng thủ chủ động”, nghĩa là lực lượng AFU sẽ cố gắng cầm chân Nga trên các trục tấn công chính của họ, đồng thời phát động các cuộc tấn công cục bộ ở bất cứ nơi nào lực lượng Nga dễ bị tổn thương. Khi được hỏi liệu cuộc chiến đã đạt đến bước ngoặt hay chưa, Syrsky nói rằng xu hướng giao tranh có thể đang chuyển dịch theo hướng đó, nhưng chắc chắn chưa có bước ngoặt nào xảy ra.

Bước ngoặt thực sự sẽ là khi quân Nga kiệt sức và suy sụp tinh thần đến mức quân Ukraine có thể tiến được 18-20 km (11-12 dặm) chỉ trong một ngày giao tranh, nhưng tình hình chiến trường hiện tại còn lâu mới đạt đến mức đó. Syrsky nói:

“Chúng ta đang kiềm chế kẻ địch ở những hướng tấn công chính của chúng... Đồng thời, chúng ta cũng tiến hành các hành động tấn công của riêng mình... Có dấu hiệu cho thấy kẻ địch đang kiệt sức. Nhưng tôi phải nhắc lại - chúng ta không nên đánh giá thấp chúng.”

[Kyiv Post: Ukraine’s General Syrsky: Ukraine’s armed forces still are the underdog.]

8. Các thành viên đảng Cộng hòa nổi loạn đe dọa dự luật chi tiêu cho Iran nếu quân đội Mỹ rút khỏi Ba Lan.

Một nhóm nhỏ các Dân biểu Cộng hòa ôn hòa tại Hạ viện đang đe dọa sẽ làm đổ vỡ dự luật chi tiêu 88 tỷ đô la cho cuộc chiến chống Iran nếu quân đội Mỹ được rút khỏi Ba Lan.

Dưới sự dẫn dắt của Dân biểu Don Bacon (R-Neb.), người thường xuyên chỉ trích Tổng thống Trump, nhóm nhỏ các nhà lập pháp đảng Cộng hòa này có thể bác bỏ dự luật chi tiêu khẩn cấp, trong đó cũng bao gồm viện trợ nông nghiệp và tiền để chống lại virus Ebola. Bacon và các đồng minh của ông đang cố gắng buộc Tòa Bạch Ốc thực hiện kế hoạch thay thế 4.200 binh sĩ Mỹ đã đột ngột rút khỏi Ba Lan vào tháng trước.

Chỉ cần ba phiếu chống cũng có thể dẫn đến rắc rối nghiêm trọng cho Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson, xét đến đa số mong manh của đảng Cộng hòa tại Hạ viện và sự phản đối rộng rãi dự kiến từ đảng Dân chủ đối với dự luật này, cũng như những lo ngại từ các thành viên đảng Cộng hòa theo chủ nghĩa thắt chặt chi tiêu về việc phải chi một khoản tiền khổng lồ như vậy.

Cuộc đối đầu này là cuộc đụng độ mới nhất giữa những người theo chủ nghĩa diều hâu trong quốc phòng thuộc đảng Cộng hòa và chính quyền Trump, vốn phần lớn đã phớt lờ những lo ngại của đảng Cộng hòa về việc rút quân khỏi Âu Châu - một phần trong nỗ lực lớn hơn của Tòa Bạch Ốc nhằm buộc các quốc gia Âu Châu phải gánh vác nhiều hơn trách nhiệm an ninh quốc gia của chính họ.

“Trước đây chúng ta có năm lữ đoàn, giờ chỉ còn ba,” Bacon nói về lực lượng Mỹ tại Ba Lan, một đồng minh quan trọng của Hoa Kỳ. “Điều này không thể chấp nhận được. … Nếu họ muốn tôi ủng hộ khoản viện trợ bổ sung, tốt hơn hết là họ nên thẳng thắn đề cập đến vấn đề này,” Bacon nói thêm, người tự nhận mình là “phát ngôn nhân” của nỗ lực này.

Tháng này, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth tuyên bố Ngũ Giác Đài sẽ tiến hành xem xét lại lực lượng Mỹ tại Âu Châu trong vòng sáu tháng, đồng thời chỉ trích mạnh mẽ các đồng minh NATO đã từ chối hỗ trợ quân sự cho Mỹ trong cuộc chiến tranh Iran.

“Tôi ủng hộ Don,” Dân biểu Brian Fitzpatrick (đảng Cộng hòa, bang Pennsylvania) nói, đồng thời cho biết thêm rằng ông muốn Ngũ Giác Đài giải thích lý do tại sao bộ này lại thay đổi lập trường về “chính sách không thể bàn cãi” đã tồn tại qua nhiều thế hệ.

Dân biểu Austin Scott Đảng Cộng Hòa, đơn vị Georgia, cũng là thành viên của Ủy ban Quân sự, cho biết mặc dù ông vẫn sẽ ủng hộ dự luật bổ sung, “nhưng chúng ta sẽ không có đủ phiếu để thông qua nếu thiếu hai người đó.”

Tòa Bạch Ốc, Bộ Quốc phòng và văn phòng của ông Johnson chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức về các yêu cầu bình luận.

Việc đột ngột hủy bỏ kế hoạch triển khai 4.200 binh sĩ quân đội Mỹ đến Ba Lan hồi tháng 5 đã khiến các nhà lập pháp Mỹ, các lãnh đạo quân đội và các quan chức Ba Lan bất ngờ. Hai quan chức cao cấp của Bộ Quốc phòng Ba Lan đã ngay lập tức được cử đến Washington khi Warsaw gấp rút tìm hiểu chuyện gì đã xảy ra.

Vào thời điểm đó, Bacon nói rằng đó là “một cú tát vào mặt Ủy ban Quân sự”, và Chủ tịch ủy ban Mike Rogers (đảng Cộng hòa, bang Alabama) đã nói với Bộ trưởng Lục quân Dan Driscoll rằng ủy ban của ông “không hài lòng”.

Vài ngày sau thông báo của Ngũ Giác Đài, Tổng thống Trump cho biết ông sẽ gửi thêm 5.000 binh sĩ đến Ba Lan “dựa trên chiến thắng trong cuộc bầu cử của bà Karol Nawrocki, người hiện là Tổng thống Ba Lan, người mà tôi tự hào đã ủng hộ”.

Nhưng những binh lính đó vẫn chưa được triển khai.

Dân biểu Joe Wilson (tiểu bang Nam Carolina), đồng thời là thành viên của Ủy ban Quân sự, cho biết ông hy vọng việc không bỏ phiếu cho dự luật bổ sung sẽ không cần thiết, và Ngũ Giác Đài sẽ sớm thay thế số quân này.

“Tôi nghĩ điều đó sẽ thành hiện thực,” anh ta nói.

[Politico: GOP rebels threaten Iran spending bill over Poland troop fight]

9. Tổng thống Zelenskiy kêu gọi Ireland và Liên Hiệp Âu Châu “giữ lời hứa” và thúc đẩy quá trình gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine.

Trong chuyến thăm chính thức Ireland ngày 1 tháng 7, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã kêu gọi Liên Hiệp Âu Châu thúc đẩy quá trình gia nhập của Ukraine.

Ông đã đưa ra những nhận xét này tại lễ khai mạc đánh dấu việc Dublin tiếp quản chức Chủ tịch luân phiên Hội đồng Liên Hiệp Âu Châu kéo dài sáu tháng vào ngày 1 tháng 7.

Ireland tuyên bố rằng việc thúc đẩy các cuộc đàm phán hội nhập Liên Hiệp Âu Châu với tất cả các quốc gia ứng cử viên sẽ là ưu tiên hàng đầu trong nửa cuối năm 2026, nhưng tiến trình này lại một lần nữa bị cản trở bởi chính phủ mới của Hung Gia Lợi do Peter Magyar lãnh đạo.

“Chúng ta phải tiếp tục tiến về phía trước. Chúng ta tin tưởng vào điều đó, tiến về phía trước mà không để mất thời gian”, Tổng thống Zelenskiy nói.

Ngày 15 tháng 6, Ukraine công bố nhóm cải cách mở rộng đầu tiên trong số sáu nhóm, danh sách các cải cách mà Kyiv phải thực hiện để gia nhập Liên Hiệp Âu Châu.

Người ta kỳ vọng rất cao rằng năm cụm khu vực còn lại có thể mở cửa sớm nhất vào tháng 7, nhưng các nhà ngoại giao từ sáu quốc gia Liên Hiệp Âu Châu đã xác nhận với tờ Kyiv Independent rằng Hung Gia Lợi đang cản trở tiến trình này.

Một nỗ lực do Hung Gia Lợi dẫn đầu tại hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu ngày 18 tháng 6 đã buộc phải loại bỏ cụm từ “càng sớm càng tốt” khỏi các kết luận chung ủng hộ quá trình gia nhập Liên Hiệp Âu Châu của Ukraine và Moldova.

[Kyiv Independent: Zelensky calls on Ireland, EU to ‘keep promises’, advance Ukraine’s membership]

10. Ông Erdoğan bác bỏ việc Israel công nhận tội ác diệt chủng người Armenia, đồng thời nêu bật các trường hợp tử vong ở Gaza.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan đã lên tiếng phản bác Israel hôm thứ Ba sau khi nước này đồng ý bỏ phiếu chính thức công nhận tội ác diệt chủng Armenia vào Chúa Nhật.

Việc công nhận và cuộc tranh cãi sau đó là diễn biến mới nhất trong mối quan hệ ngày càng xấu đi giữa hai nước, vốn đã lao dốc không phanh kể từ khi Israel tiến hành cuộc chiến ở Gaza.

“Chúng tôi không hề để tâm đến những lời vu khống về đất nước mình từ mạng lưới sát nhân mang trên tay máu của 73.000 người dân Gaza vô tội, phần lớn là trẻ em và phụ nữ”, ông Erdoğan nói sau cuộc họp nội các. “Trong lịch sử của chúng ta không có diệt chủng, không có thảm sát, không có áp bức và không có chủ nghĩa thực dân.”

Ông Erdoğan đã nhiều lần tuyên bố Israel đang phạm tội diệt chủng ở Gaza, và tuần trước, Phó Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Cevdet Yılmaz đã mô tả cuộc bỏ phiếu công nhận tội ác diệt chủng Armenia của Israel là “một nỗ lực che đậy tội ác của chính họ”. Chính phủ Israel đã kịch liệt phủ nhận việc phạm tội diệt chủng.

Vấn đề đang được thảo luận là chiến dịch của Đế quốc Ottoman, ước tính đã giết hại hơn 1 triệu người Armenia và được giới học giả xem là vụ diệt chủng đầu tiên của thế kỷ 20. Nhiều thành viên Liên Hiệp Âu Châu công nhận sự kiện này là một vụ diệt chủng, và vào năm 2015, Nghị viện Âu Châu đã thông qua một nghị quyết chống diệt chủng nhân kỷ niệm 100 năm sự kiện này.

Nhiều học giả cũng cho rằng hành động của Israel ở Gaza cấu thành tội diệt chủng.

Trong bài phát biểu hôm thứ Ba, Erdoğan lập luận rằng việc công nhận Israel bị suy yếu bởi cả “sự tàn bạo của chính Israel ở Gaza” và bởi lịch sử cứu giúp người Do Thái khỏi nạn diệt chủng Holocaust trong Thế chiến thứ hai của Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông Erdoğan nói: “Có một đức tính tốt đẹp là bảo vệ những người đã chạy trốn khỏi sự đàn áp của Đức Quốc xã. Những kẻ phỉ báng Thổ Nhĩ Kỳ và dân tộc Thổ Nhĩ Kỳ… hiểu điều này rõ hơn ai hết, nếu họ nhìn vào lịch sử của chính mình.”

Đến thời điểm bài báo được đăng tải, Bộ Ngoại giao Israel vẫn chưa phản hồi yêu cầu bình luận.

[Politico: Erdoğan rejects Israel’s Armenian genocide recognition, points to Gaza deaths]

11. Ukraine sẽ cho phép xuất khẩu vũ khí lần đầu tiên kể từ khi bắt đầu cuộc chiến toàn diện.

Ngày 1 tháng 7, chính phủ Ukraine đã phê duyệt “cơ chế minh bạch đầu tiên” cho việc xuất khẩu vũ khí từ nước này, Bộ trưởng Quốc phòng cho biết, một động thái mà các công ty quốc phòng cho rằng sẽ giúp họ tồn tại và phát triển ngành công nghiệp này về lâu dài.

“Lần đầu tiên, một quy trình rõ ràng đã được thiết lập, quy định các quy tắc thống nhất cho nhà nước, các nhà sản xuất và các đối tác,” Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov cho biết như trên.

Mặc dù nhiều công ty công nghệ quân sự tiên tiến đã xuất hiện kể từ cuộc xâm lược toàn diện của Nga năm 2022, chính phủ Ukraine cho đến nay vẫn hạn chế việc xuất khẩu ra nước ngoài của họ. Nhưng các công ty quốc phòng Ukraine hiện sản xuất nhiều hơn số lượng nhà nước có thể mua, dẫn đến lời kêu gọi từ các công ty về việc mở cửa xuất khẩu để cho phép các doanh nghiệp duy trì hoạt động tài chính đồng thời mở rộng quy mô.

Bộ trưởng Fedorov cho biết cơ chế này sẽ “bảo đảm các nhà sản xuất Ukraine có các quy tắc rõ ràng khi làm việc với các đối tác quốc tế, có thể mở rộng quy mô sản xuất, thu hút đầu tư, đồng thời bảo đảm ưu tiên cung cấp các nhu cầu cho Lực lượng Quốc phòng Ukraine.”

Việc xuất khẩu vũ khí và công nghệ sẽ bị giới hạn trong phạm vi các quốc gia tham gia Thỏa thuận Máy bay điều khiển từ xa, một sáng kiến của chính phủ Ukraine. Hai mươi bảy quốc gia đã ký kết thỏa thuận này, bao gồm 15 quốc gia thành viên NATO.

Bộ trưởng Fedorov cho biết, những thay đổi này sẽ mang đến một quy trình minh bạch hơn cho các nhà sản xuất Ukraine khi xin phép xuất khẩu.

“Toàn bộ quy trình sẽ được số hóa và tinh gọn tối đa, và tôi hy vọng các bạn sẽ hài lòng khi bán sản phẩm của mình cho các đối tác của chúng tôi,” Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov phát biểu trước những người tham dự một sự kiện ở Kyiv vào ngày 30 tháng 6, một ngày trước khi thông báo được đưa ra.

Tại hội nghị, Bộ trưởng Fedorov lưu ý rằng mặc dù Ukraine “đã thông qua hơn 50 văn bản pháp luật và quy định liên quan đến công nghệ quốc phòng trong suốt thời chiến”, chính phủ đã và đang nghiên cứu “văn bản này trong nhiều tháng - thậm chí là hơn một năm”.

Tuy nhiên, những thay đổi này sẽ diễn ra “mà không kèm theo việc chuyển giao quyền sở hữu trí tuệ”, Bộ trưởng Fedorov cho biết, và việc tái xuất khẩu sẽ khả thi với sự đồng ý bằng văn bản của Ukraine.

Bộ trưởng Fedorov cũng cho biết nhu cầu của quân đội Ukraine sẽ được ưu tiên hơn bất kỳ hoạt động xuất khẩu nào.

Trường Kinh tế Kyiv ước tính rằng phân khúc công nghệ cao của ngành quốc phòng Ukraine sẽ đạt 6,8 tỷ đô la vào năm 2025, mặc dù họ cho rằng con số thực tế có thể cao hơn.

Giám đốc điều hành của FirePoint, một nhà sản xuất lớn các máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn hành trình Flamingo chủ lực của Ukraine, cho biết vào tháng 5 rằng công ty này có giá trị ước tính 6 tỷ đô la - một dấu hiệu cho thấy sự tăng trưởng vượt bậc của các công ty quốc phòng Ukraine kể từ khi Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện.

Mặc dù Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy trước đó đã ám chỉ việc mở cửa xuất khẩu vào tháng 2 năm 2026, và cuộc chiến ở Trung Đông đã thổi luồng sinh khí mới vào cuộc tranh luận, nhưng phát biểu của Fedorov là bước đi cụ thể nhất hướng tới việc tự do hóa xuất khẩu.

Tuy nhiên, vẫn chưa rõ những thay đổi về kiểm soát xuất khẩu sẽ có tác động như thế nào. Ukraine, và đặc biệt là Tổng thống Zelenskiy, đã do dự trong việc nới lỏng các hạn chế vì lo ngại rằng việc đó có thể dẫn đến việc xuất khẩu vũ khí cần thiết cho cuộc chiến.

Bộ trưởng Fedorov nói: “Tôi hy vọng điều này sẽ giúp Ukraine trở thành một cường quốc toàn cầu bằng cách cho phép chúng tôi mở cửa xuất khẩu, chia sẻ công nghệ và giúp củng cố nền dân chủ của các đối tác đang ủng hộ chúng tôi ngày hôm nay.”

[Kyiv Independent: Ukraine to allow weapons exports for first time since start of full-scale war]

12. Witkoff và Kushner gặp gỡ các nhà trung gian hòa giải tại Qatar, nhưng không có “cuộc gặp trực tiếp nào được lên lịch” với Iran.

Theo phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Qatar, các đặc phái viên của Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner – con rể của tổng thống – đã gặp gỡ các nhà trung gian hòa giải của Qatar hôm thứ Ba để tìm cách dàn xếp một thỏa thuận hòa bình lâu dài với Iran.

Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Majed Al Ansari cho biết: “Ông Steve Witkoff và ông Jared Kushner đang ở Doha để gặp gỡ các nhà trung gian hòa giải, các quan chức Qatar, và các cuộc đàm phán sẽ xoay quanh tất cả các vấn đề khu vực.”

Phát ngôn nhân cho biết, các cuộc đàm phán dự kiến sẽ bao gồm thảo luận về Iran và Li Băng, và nói thêm: “Họ không đến đây để đàm phán với người Iran.”

Cả Mỹ và Iran đều cho biết họ sẽ cử quan chức đến Qatar để thảo luận về bản ghi nhớ được ký kết giữa Tổng thống Trump và người đồng cấp Iran. Tổng thống Trump lần đầu tiên thông báo về cuộc gặp này, cho rằng Iran đã yêu cầu điều đó trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm thứ Hai.

“Theo như tôi được biết, hiện chưa có cuộc gặp trực tiếp nào giữa hai bên được lên lịch trong những ngày tới”, ông Al Ansari cho biết hôm thứ Ba.

Ông nói thêm rằng một “phái đoàn kỹ thuật của Iran thường xuyên đi lại giữa Iran và Doha tùy thuộc vào tiến trình đàm phán”, và “hiện tại không có phái đoàn cao cấp nào có mặt”.

Ban đầu, Qatar từ chối làm trung gian hòa giải sau khi Tehran phát động các cuộc tấn công trên không chưa từng có tiền lệ nhằm vào các quốc gia vùng Vịnh để trả đũa các cuộc tấn công chung của Mỹ và Israel vào ngày 28 tháng 2, nhưng tiểu vương quốc vùng Vịnh này đã đóng vai trò tích cực trong các cuộc đàm phán trong những tuần gần đây sau khi Pakistan làm trung gian cho thỏa thuận ngừng bắn ban đầu vào tháng 4.

[CBSNews: Witkoff and Kushner meet mediators in Qatar, but no “direct meetings scheduled” with Iran]

13. Iran chuẩn bị tang lễ cho cố lãnh đạo tối cao.

Những bức chân dung khổng lồ của Ayatollah Ali Khamenei, cố lãnh đạo tối cao của Iran, người đã thiệt mạng trong các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào đầu cuộc chiến, được treo tại Đại sảnh Mosalla ở Tehran hôm thứ Ba khi các công nhân đang gấp rút chuẩn bị cho lễ tang trọng thể của ông.

Lễ tang của ông, ban đầu bị hoãn lại vào thời điểm xung đột leo thang, sẽ diễn ra khi Iran và Mỹ duy trì một thỏa thuận ngừng bắn mong manh sau khi ký kết một thỏa thuận sơ bộ.

Khamenei, một nhân vật tinh thần đối với nhiều người theo đạo Shiite, đã bị ám sát ở tuổi 86 tại khu nhà riêng của ông ở trung tâm thủ đô Tehran vào ngày 28 tháng 2, ngày đầu tiên của cuộc chiến.

Lễ tang công khai của ông sẽ bắt đầu vào thứ Bảy, thi hài ông sẽ được quàn tại khu phức hợp khổng lồ ở trung tâm Tehran, nơi diễn ra các buổi cầu nguyện thứ Sáu quan trọng, các nghi lễ chính thức và các cuộc tụ họp tôn giáo.

Thi thể của những người thân bị sát hại của ông ta cũng sẽ được trưng bày.

Theo các quan chức, các nghi lễ dự kiến sẽ thu hút 15-20 triệu người đến viếng, biến nó trở thành lễ tang cấp nhà nước lớn nhất trong lịch sử đất nước.

Các công nhân đang sơn lại toàn bộ khu vực, trong khi lực lượng cảnh sát hiện diện dày đặc xung quanh công trường. Đoạn phim do đài truyền hình nhà nước phát sóng cho thấy các công nhân đang hàn các cấu trúc kim loại trong khi cần cẩu nâng vật liệu xây dựng xung quanh khu phức hợp.

Do dự kiến sẽ có lượng người tham dự rất đông, đài truyền hình nhà nước đã kêu gọi những người đến dự tang lễ sử dụng phương tiện giao thông công cộng để đến địa điểm tổ chức và phát đi các thông điệp an toàn công cộng, khuyến cáo mọi người nên uống đủ nước vì nhiệt độ dự kiến sẽ tăng cao trong suốt thời gian diễn ra tang lễ.

Một phóng viên của hãng tin AFP đã chứng kiến một số làn đường trên các tuyến xa lộ chính khắp thủ đô bị đóng cửa, làm trầm trọng thêm tình trạng giao thông vốn đã rất tắc nghẽn ở Tehran.

Đài truyền hình nhà nước cũng dành phần lớn thời lượng phát sóng trong những ngày gần đây cho các phim tài liệu về cuộc đời của Khamenei.

[CBSNews: Iran prepares for late supreme leader’s funeral]

14. Tổng thống Zelenskiy rút ngắn chuyến thăm Ireland khi tình báo cảnh báo về một cuộc tấn công quy mô lớn của Nga.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy đã rút ngắn chuyến thăm Dublin hôm thứ Tư, cảnh báo rằng Điện Cẩm Linh sẽ sớm phát động một cuộc tấn công quy mô lớn mới vào Ukraine.

Tổng thống Zelenskiy đang tham dự ngày đầu tiên nhiệm kỳ Chủ tịch luân phiên của Ireland tại Hội đồng Liên minh Âu Châu và, trong một cuộc họp báo với Thủ tướng Micheál Martin, đã nói với các phóng viên rằng ông sẽ rời Ireland ngay lập tức.

“Chúng tôi biết rằng Putin đã chuẩn bị cho cuộc tấn công quy mô lớn này nhằm vào Ukraine từ lâu rồi,” Tổng thống Zelenskiy nói. “Tối nay, đó là mối đe dọa mà chúng ta đang phải đối mặt,” ông tiếp tục, đồng thời cảnh báo người dân của mình hãy chú ý đến các cảnh báo không kích.

Ông cảm ơn người đồng cấp Ireland, nhấn mạnh rằng “trong suốt những năm tháng chiến tranh này, Ireland luôn kiên định ủng hộ”, bất chấp chính sách trung lập quân sự lâu dài của nước này.

Cuối tháng 5 và đầu tháng 6, Điện Cẩm Linh đã phát động các cuộc không kích quy mô lớn vào Ukraine, khiến hơn 14 người thiệt mạng và nhiều người khác bị thương. Trong những tháng gần đây, Kyiv đã phải vật lộn để phòng thủ trước các hỏa tiễn đạn đạo của Nga, đặc biệt là khi họ đang cạn kiệt nguồn hỏa tiễn đánh chặn Patriot do Mỹ sản xuất.

[Politico: Zelenskyy cuts Irish visit short as intelligence warns of Russian massive attack]

15. Qatar khẳng định không có tài sản bị đóng băng nào được chuyển giao cho Iran.

Qatar hôm thứ Ba cho biết không có tài sản bị đóng băng nào được chuyển giao cho Iran, sau khi tổng thống Iran nói rằng 6 tỷ đô la sẽ được giải phóng theo bản ghi nhớ được ký kết giữa Iran và Mỹ khoảng hai tuần trước.

“Cho đến nay, chưa có khoản tiền nào được chuyển khoản,” phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Majed Al Ansari cho biết hôm thứ Ba.

Ông Al Ansari nói thêm: “Qatar không phải là chủ sở hữu của các khoản tiền này. Nước này chỉ đóng vai trò là trung gian tài chính quản lý các tài khoản này trong khuôn khổ thỏa thuận giữa các bên.”

“Việc chuyển tiền hay không được thực hiện theo thỏa thuận chung giữa hai bên và theo tiến trình đàm phán, hiện vẫn chưa diễn ra”, ông nói.

Hôm thứ Hai, truyền thông nhà nước Iran dẫn lời Tổng thống Masoud Pezeshkian cho biết nước này sắp nhận được 6 tỷ Mỹ Kim tài sản bị đóng băng hiện đang được giữ tại Qatar. Việc giải tỏa tài sản tài chính của Iran là một trong những điều kiện trong bản ghi nhớ hợp tác giữa Mỹ và Iran.

Tuần trước, Phó Tổng thống JD Vance cho biết Washington sẽ bảo đảm bất kỳ khoản tiền nào của Iran được giải ngân do các cuộc đàm phán đang diễn ra sẽ không được dùng để tài trợ cho khủng bố.

“Nếu chúng ta giải tỏa tài sản bị đóng băng của Iran, chúng ta có thể bảo đảm rằng... tiền của Iran sẽ được dùng để giúp đỡ người dân Iran chứ không phải để tài trợ cho khủng bố,” ông nói với các phóng viên một ngày sau vòng đàm phán trực tiếp đầu tiên, và cho đến nay là duy nhất, với Iran được tổ chức theo thỏa thuận ghi nhớ.

[CBSNews: No frozen assets have been transferred to Iran, says Qatar]